Skąd się wzięła głowa? Naukowcy wpadli na trop, dlaczego ewolucja skierowała faunę na taki tor

Czym właściwie jest głowa? Jeżeli wierzyć teorii naukowej opublikowanej w Nature, wszystko zaczęło się od ogona. Życie na Ziemi w pierwotnej formie nie cechowało się oczywiście posiadaniem kręgosłupa i głowy. Z czasem pojawiły się pierwsze neurony, relatywnie równomiernie rozpowszechnione po całym ciele. Coś jednak skłoniło naturę do koncentrowania dużej części neuronów w jednym miejscu.

Czytaj też:

Naukowcy przyjrzeli się osłonicom, które są bliskimi krewnymi kręgowców i które są pozbawione głowy. Ich ośrodkowy układ nerwowy składa się ze skupisk neuronów w przednich i tylnych częściach ciała, połączonych pasmem grzbietowym. Gdy są dorosłe, wyglądają jak stojące gąbki, bez wyraźnej głowy i ogona. Ale gdy mają formę przypominających kijanek larw, ich mózg jest łatwiejszy do rozpoznania. Uważa się, choć jest to niepotwierdzona teoria, że przodkami kręgowców były organizmy przypominające larwy osłonic.

Według badań uczonych, geny Hmx kodujące parę neuronów w ogonie larwy są związane z genami kodującymi skupiska neuronów w głowie zwierząt minogokształtnych. To tak zwane żywe skamieliny: minogi są z nami w niemal niezmienionej formie od milionów lat. Te węgorzopodobne zwierzęta uznawane są za jedne z pierwszych kręgowców.

Naukowcy sugerują, że ewolucyjny skok między osłonicą a minogiem był możliwy właśnie za sprawą genów Hmx. Gdy wykonano splicing genów minoga do osłonicy ta wykształciła dwubiegunowe neurony w swoim ogonie. To oczywiście tylko teoria, ale według recenzentów, wysoce prawdopodobna. Mamy zatem niezłe pojęcie o tym, skąd się wzięła głowa - między innymi z genu Hmx. Dlaczego ta konstrukcja została nagrodzona przez ewolucję za najlepszą i na skutek jakich warunków środowiskowych pozostaje na dziś zagadką.