1. SPIDER'S WEB
  2. Ekologia
  3. Nauka
  4. Tech

Klimat się zmienia, odcinek 2137: Wielkie Jezioro Słone wysycha. Bardziej i wcześniej niż powinno

jezioro susza

Wielkie Jezioro Słone położone w stanie Utah staje się coraz płytsze. Martwią nie tylko kurczące się zasoby, ale tempo, w jakim to się dzieje.

Mówimy o czwartym co do wielkości jeziorze bezodpływowym na świecie – jego powierzchnia wynosi 4 400 km², a maksymalna długość aż 120 km. Do tych statystyk lepiej się jednak nie przyzwyczajać. Poziom wody spadł o 1 cal, czyli 2,54 cm do rekordowo niskiej liczby – udało się pobić rekord z 1963 roku, kiedy to wynik wynosił 1278 metrów.

Problem polega na tym, że do ustalenia niechlubnego rekordu doszło na miesiąc przed tym, kiedy zwykle poziom wody w jeziorze jest najniższy. Może więc okazać się, że za kilkanaście dni wody będzie jeszcze mniej.

A to nawet nie koniec złych informacji. Wiosenne spływy zasilały jezioro podnosząc poziom wody o pół metra. W tym roku było to raptem… 15 centymetrów.

To rzecz jasna fatalna wiadomość dla środowiska i ludzi

Wielkie Jezioro Słone jest miejscem lęgowym pelikanów i źródłem pokarmu dla wielu ptaków. Akwen to także miejsce zarobku dla ludzi i przemysłu, bo wydobywa się z niego wiele cennych związków chemicznych. Do tego dochodzi jeszcze turystyka i rekreacja.

I nie, lista problemów się nie kończy. Associated Press zauważa, że dalsze odsłanianie się dna jeziora może doprowadzić do tego, że do powietrza dostanie się pył zawierający arsen, którego związki są szkodliwe. Już wcześniej Salt Lake City nawiedzały burze pyłowe będące właśnie efektem wysychania jeziora.

Dlaczego poziom wody w jeziorze spada? Pierwsza odpowiedź: zmieniający się klimat. Stan Utah walczy z suszą i to wręcz ekstremalną, jak oceniają to tamtejsze władze. Już od dawna naukowcy ostrzegali co stanie się, kiedy na Ziemi brak wody będzie problemem. Teraz widzimy to na własnych oczach.

Badacze zauważyli też, że dużą rolę odegrała działalność człowieka. W stanie Utah zużycie wody na głowę jest największe w całych Stanach Zjednoczonych. Wykorzystywanie dopływów rzek choćby na cele rolnictwa sprawiało, że poziom wody w jeziorze maleje regularnie od 1874 roku. Według szacunków jej poziom w Wielkim Jeziorze Słonym zmniejszy się do końca roku jeszcze o co najmniej 30 cm.

To nie pierwszy taki przypadek

Dotychczas sztandarowym przykładem wysychania słonych jezior było Morze Kaspijskie. Naukowcy prognozują, że do końca XXI wieku to największe jezioro świata skurczy się o 23-34 proc.