Kometa 3I/Atlas ujawniła kolejną tajemnicę. Jej wiek zwala z nóg
Kometa 3I/Atlas, która została odkryta w zeszłym roku, nie jest kolejną nudną bryłą lodu z sąsiedztwa. To galaktyczny wehikuł czasu, starszy od naszego Słońca o dobre kilka miliardów lat. Najnowsze wyniki badań ujawniają zaskakującą prawdę o tym obiekcie.
Wszystko, co do tej pory wiedzieliśmy o składzie chemicznym komet międzygwiezdnych, właśnie wylądowało w koszu. 3I/Atlas to nie gość. To świadek epoki, w której nasza galaktyka dopiero raczkowała.
Skąd wzięła się ta kosmiczna anomalia?
Wodór to najprostszy element we Wszechświecie. W czasie Wielkiego Wybuchu powstał jednak jego izotop, deuter, zwany także ciężkim wodorem. W oceanach na Ziemi deuter występuje w śladowych ilościach. Na komecie 3I/Atlas jest go od 30 do 40 razy więcej.
Kometa międzygwiazdowa 3I/Atlas zawiera znacznie więcej dwutlenku węgla i wody niż prawie każda inna kometa, którą widzieliśmy. Zawiera też specyficzne cząsteczki wody i węgla w ilościach niespotykanych dotąd w naszym Układzie Słonecznym. Sugeruje to, że kometa powstała wokół obcej gwiazdy radykalnie różniącej się od Słońca i znacznie starszej od niego - podaje serwis New Science.
Dla badaczy takich jak Martin Cordiner z NASA to szok. Tak potężne stężenie deuteru powstaje tylko w jednym miejscu - w najzimniejszych, najmroczniejszych zakątkach galaktyki, gdzie temperatura spada w okolice zera absolutnego. To dowód na to, że kometa 3I/Atlas uformowała się na ekstremalnych obrzeżach jakiegoś obcego, zapomnianego układu planetarnego.
Kometa 3I/Atlas wciąż nas zadziwia tym, co ujawnia na temat podobieństw i różnic między układem macierzystym a naszym Układem Słonecznym – mówi Cordiner. Wraz z zespołem wykorzystali Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba do przeprowadzenia obserwacji.
Co kosmiczny smog mówi nam o wieku gwiazd?
Oprócz przypakowanego wodoru, kometa 3I/Atlas ma zadziwiająco mało węgla-13. Traktuj węgiel-13 jak kosmiczny smog. Jest on wypluwany przez eksplodujące gwiazdy, czyli supernowe. Im starsza galaktyka, tym więcej w niej tego gwiezdnego zanieczyszczenia.
Skoro 3I/Atlas jest z niego oczyszczona, oznacza to tylko jedno. Powstała w czasach, gdy Droga Mleczna była jeszcze młoda, a supernowe nie zdążyły nabrudzić. Szacowany wiek najstarszych systemów planetarnych tego typu to nawet 10 - 12 mld lat. Nasze Słońce, ze swoimi marnymi 4,6 mld lat, to przy niej przedszkolak.
Woda w komecie 3I/Atlas jest wzbogacona w deuter w stusunku ponad rząd wielkości wyższym niż w znanych kometach, a zakres stosunków węgla 12C/13C przekracza typowe wartości spotykane w Układzie Słonecznym, a także w pobliskich obłokach międzygwiazdowych i dyskach protoplanetarnych. 3I/Atlas stanowi zatem zachowany fragment starożytnego układu planetarnego i dostarcza bezpośrednich dowodów na aktywny skład chemiczny lodu i formowanie się planetozymali bogatych w substancje lotne w młodej Drodze Mlecznej - podają naukowcy w pracy opublikowanej w serwisie arXiv.
Więcej na Spider's Web:
Kosmiczny wehikuł czasu
Większość artykułów zachwyca się samymi cyferkami, ale umyka im prawdziwe, brutalne znaczenie tego odkrycia. Kometa 3I/Atlas udowadnia, że Układ Słoneczny wcale nie jest pępkiem świata, a my jesteśmy kosmologicznymi spóźnialskimi. Zawsze zakładaliśmy, że bogate w wodę i węgiel środowiska, te niezbędne do powstania życia, to przywilej nowszych, ustabilizowanych gwiazd.
Bzdura. Ta kometa to zamrożony pendrive z danymi z początków galaktyki. Pokazuje, że już 10 mld lat temu, w lodowatych, pierwotnych warunkach, Wszechświat produkował cegiełki życia na masową skalę.
