Kosmos

ESA chce małej sondy, którą będzie można zbudować w kilka miesięcy i wysłać do planetoidy zagrażającej Ziemi. Demonstrator ma powstać do 2030 r. Astronomowie odkrywają planetoidę, która za kilka lat może uderzyć w Ziemię. Wiemy, dokąd leci, ale nie wiemy, czy jest litą skałą, luźnym rumowiskiem, czy tylko obracającą się stertą gruzu. Słabo, prawda? Od...

Chiński satelita wraca nad ten sam cel w kilka godzin i widzi wszystko. Sekret to potężne wzmacniacze z azotku galu i gigantyczna, rozkładana antena. Na wysokości około 36 tys. km krąży chiński satelita, który nie musi czekać kilku dni na kolejny przelot nad interesującym obszarem. Przez znaczną część doby ma dostęp do ogromnego fragmentu Azji...

Próbki z niewidocznej strony Księżyca pokazały, że magnetosfera Ziemi działa jak naturalny regulator wiatru słonecznego. Księżyc przez miliardy lat był bombardowany przez wiatr słoneczny, ale nie wszędzie w taki sam sposób. Ten nieustanny strumień naładowanych cząstek, wyrzucanych przez Słońce działa trochę jak kosmiczny papier ścierny – powoli, lecz skutecznie zmienia powierzchnię naszego naturalnego satelity. Przez...

Najbardziej zaawansowany kosmiczny serwisant świata właśnie ruszył do pracy. Może zmienić cały kosmiczny sektor. W świecie elektroniki użytkowej przywykliśmy do tego, że sprzęt da się serwisować. Wymiana akumulatora, naprawa gniazda, aktualizacja modułu - to wszystko brzmi jak codzienność. Ale w kosmosie? Tam przez dekady obowiązywała zasada „wystrzel i zapomnij”. Satelita działa, aż przestanie, a potem...

Dysk Drogi Mlecznej mógł zmienić orientację o ponad 90 stopni. Śladem dawnej katastrofy jest niezwykle powolny ruch gwiazd w halo. Droga Mleczna nie zawsze leżała w kosmosie tak jak dzisiaj. Około 10 mld lat temu młoda galaktyka dostała potężne uderzenie niemal na wprost, po którym jej dysk mógł zmienić orientację o ponad 90 stopni. Nie...

Okazuje się, że liczba plam tuż przed wyciszeniem Słońca może wskazać siłę następnego cyklu. Dokładniejsza prognoza powinna pojawić się za 2 lata. Aktywność Słońca rośnie i maleje w cyklu trwającym przeciętnie około 11 lat. W pobliżu maksimum jego tarczę pokrywają liczne plamy, częściej dochodzi do rozbłysków i koronalnych wyrzutów masy, czyli ogromnych obłoków plazmy oraz...

Łazik pobrał próbki ze skał starszych od krateru Jezero. Ich dokładne datowanie może ujawnić tempo dawnych uderzeń. Perseverance wjechał na skały starsze od krateru Jezero i znalazł w nich zapis okresu, gdy Mars był regularnie bombardowany przez planetoidy. To nie jest pojedynczy ślad po jednej katastrofie, lecz coś w rodzaju geologicznego archiwum, w którym każda...

SkyDome podsłucha każdy sygnał z orbity i nie potrzebuje żadnych haseł ani kluczy. Wystarczy mu sam ślad transmisji, by zdradzić, co dzieje się na niebie. Australijski resort obrony uruchomił właśnie próbę systemu SkyDome zbudowanego przez firmę Quasar Satellite Technologies. Czujnik został rozmieszczony w Australii Południowej, choć wojsko nie ujawniło jego dokładnej lokalizacji, zasięgu ani pasm...

Czarne dziury z młodego Wszechświata bardzo trudno zobaczyć. NASA policzy je dzięki rozbłyskom powstającym podczas rozrywania gwiazd. Gwiazda zbliża się za bardzo do czarnej dziury. Jej bliższa część jest przyciągana znacznie silniej niż dalsza, przez co cały obiekt zaczyna się rozciągać, aż w końcu rozpada się na strumień gorącej materii. Przez krótki czas takie miejsce...

Astronomowie przeszukali archiwalne dane ALMA w poszukiwaniu wąskich sygnałów technologicznych. Obcych może i nie znaleźli, ale otworzyli nowe pasmo. Od dziesięcioleci nastawiamy kosmiczne radio na częstotliwości, które sami uznaliśmy za najbardziej oczywiste. Liczyliśmy, że obca cywilizacja również wybierze pasmo leżące pomiędzy sygnałami wodoru i hydroksylu. Największy problem jednak jest w tym, że nie mamy żadnego...

Chińska rakieta Long March 3B została trafiona piorunem zaledwie chwilę po starcie z kosmodromu Xichang. Choć na dramatycznie wyglądających nagraniach wygląda to niezwykle groźnie i spektakularnie, misja zakończyła się pełnym sukcesem. Rakieta bez żadnych problemów wyniosła na orbitę satelitę Tianlian II-06, pokazując, jak dobrze współczesne systemy kosmiczne radzą sobie nawet z bardzo trudnymi warunkami atmosferycznymi....

W układzie oddalonym od Ziemi naukowcy odkryli obiekt, który nie pasuje do żadnej znanej kategorii. Jest wystarczająco masywny, by uznać go za planetę, ale nie krąży wokół gwiazdy. Zamiast tego orbituje wokół brązowego karła. Jeśli kolejne obserwacje potwierdzą wyniki, będzie to pierwszy wykryty egzoksiężyc poza Układem Słonecznym. Astronomowie od lat odkrywają kolejne egzoplanety, czyli planety...

Tajemnicze, niezwykle szybkie pociski, skupiska gazu bogatego w tlen, poruszające się z prędkością nawet 32 mln km/h, zostały odkryte podczas najrzadszej eksplozji gwiazdy w naszej galaktyce. Z układu V445 Puppis, jedynej potwierdzonej w Drodze Mlecznej helowej nowej, wyrzucane są niewielkie skupiska gazu przypominające kosmiczne pociski. Poruszają się z ogromną prędkością ponad 32 mln km/h. Problem...

Na powierzchni Księżyca dojdzie do nietypowego wydarzenia. Już 5 sierpnia 2026 r. w jego widoczną z Ziemi stronę uderzy zużyty człon rakiety Falcon 9 firmy SpaceX, który od ponad półtora roku dryfuje w przestrzeni kosmicznej. Astronomowie liczą, że uda się zarejestrować zarówno błysk w chwili uderzenia, jak i ogromny obłok księżycowego pyłu. Zjawisko będzie można...

Kosmos jest ostatnim bastionem wolnym od ziemskich wojenek ideologicznych? Przykro mi, nieaktualne. Kosmos staje się „woke”, a liderzy w jego eksploracji mają przestać wspierać szatańskie ideologie. W Stanach Zjednoczonych znowu tragikomicznie. Administracja Trumpa chce, by polityczni nominaci mieli bezprecedensową kontrolę nad grantami naukowymi. A to oznacza, że kosmos - ten sam, który od dekad był...

Tajemnicze, pobudzające wyobraźnię struktury odkryto na Marsie. To jedna z wielu zagadek Czerwonej Planety, których wciąż nie rozwiązaliśmy. Mars od dziesięcioleci zaskakuje naukowców nietypowymi formacjami geologicznymi. Tym razem łazik Curiosity przesłał zdjęcia powierzchni, która wygląda jak gigantyczny plaster miodu. Regularna sieć niemal identycznych wielokątów pokrywa fragment gruntu w kraterze Gale, a badacze próbują ustalić, w...

Na pokładzie kapsuły Dragon pracował przenośny aparat rentgenowski. Może nie tylko pomóc w wykrywaniu złamań i chorób, lecz także zajrzeć do wnętrza sprzętu i wychwycić ewentualne uszkodzenia statku kosmicznego. W kapsule panuje nieważkość, więc każdy ruch (nawet ten najmniejszy) powoduje, że ciało zaczyna dryfować. Aparat rentgenowski nie ma stałego mocowania, a pacjent nie może po...

Na Marsie mogłoby wyrosnąć drzewo, ale najpierw planeta musiałaby przejść gruntowne ocieplenie. Znamy najlepsze miejsce. Marsjański las nie zacznie się od posadzenia sadzonki w czerwonym pyle. Najpierw trzeba byłoby zmienić atmosferę całej planety, zatrzymać więcej ciepła i zapewnić roślinom 110 marsjańskich dób z temperaturą, która nie spada poniżej -6 st. C. Dopiero wtedy pierwsze drzewo...

Na Plutonie odkryto 6 ogromnych osuwisk. Masy lodu spadały z wysokości ponad 2 km i przesuwały się nawet o 14,5 km. Ściana krateru najpierw cicho pracuje, jakby coś w niej powoli ustępowało. Pojawiają się pęknięcia, które z każdą chwilą rozchodzą się coraz dalej, aż w końcu cały fragment zbocza traci stabilność. W jednej chwili setki...

Lasery śledziły metalową kulę na orbicie przez około 3 lata. Udało się wykryć niezwykle słabe wirowanie czasoprzestrzeni. Ziemia obraca się nie tylko wewnątrz pustej przestrzeni. Zgodnie z ogólną teorią względności pociąga za sobą także samą czasoprzestrzeń, delikatnie skręcając orbity znajdujących się wokół niej obiektów. Po około 3 latach laserowych pomiarów naukowcy wyłuskali ten efekt z...