Kosmos

Od uderzenia sondy w 1959 r. Księżyc zdecydowanie nie jest już dziewiczym światem. Badacze mówią o nowej epoce: księżycowym antropocenie. Przez lata lubiliśmy wyobrażać sobie Księżyc jako wieczny, niezmienny krajobraz – raz na zawsze utrwalony w szarościach regolitu. Zespół badaczy przekonuje jednak, że ten obraz jest już nieaktualny. Ich zdaniem od 1959 r. żyjemy w...

NASA znów rozdaje kosmos za darmo. Przygotowała kalendarz naukowy na 2026 rok, który każdy może pobrać, wydrukować i powiesić na ścianie. W środku czekają nie tylko spektakularne zdjęcia, lecz także krótkie opisy misji, zjawisk i eksperymentów. Amerykańska agencja znowu przygotowała pełnoprawny kalendarz ścienny do samodzielnego wydruku. To porządny plik PDF w jakości do druku, uzupełniony...

Kometa 3I/Atlas zbliża się do Ziemi, a naukowcy na całym świecie głową się nad zagadką jej antywarkocza. Jego natura pozostaje zagadką - napisał Avi Loeb, profesor z Harvardu. Kometa 3I/Atlas w ostatnich dniach bezustannie zbliża się do Ziemi. Przecina milczącą i zimną przestrzeń kosmiczną z imponującą prędkością 60 km/s. Teraz znajduje się w odległości około 270,5...

Bridgmanit - najpowszechniejszy minerał płaszcza naszej planety - okazał się zbiornikiem wody. To on mógł uratować wodę Ziemi przed ucieczką w kosmos. Na młodej Ziemi dominował żar, a nie błękit oceanów. Powierzchnię i wnętrze planety wypełniał rozgrzany do czerwoności ocean magmy, w którym ciekła woda nie miała po prostu szans przetrwać. A jednak miliardy lat...

Jeden z satelitów Elona Muska należący do konstelacji Starlink musiał wykonać manewr awaryjny, by uniknąć zderzenia z chińskim satelitą. Kosmos robi się coraz bardziej ciasny, a najnowszy incydent jest tego najlepszym dowodem. We wtorek, 9 grudnia, z Centrum Startowego Jiuquan na pustyni Gobi wystartowała chińska rakieta Kinetica 1. Był to start komercyjny, a na pokładzie...

Kometa 3I/Atlas wynurzyła się zza Słońca i zaskoczyła astronomów. Najnowsze zdjęcia z Obserwatorium Gemini North pokazują, że kosmiczny podróżnik zmienił barwę. Kosmos rzadko daje nam drugą szansę na dobre ujęcia, zwłaszcza gdy mowa o gościach, którzy wpadają tu tylko przejazdem. Kometa 3I/Atlas to obiekt międzygwiezdny, który nie pochodzi z naszego podwórka, lecz narodziła się wokół...

Nowe obserwacje w promieniach X ujawniają, że gwałtowne wybuchy gwiazd tworzą znacznie więcej chloru i potasu, niż zakładały dotychczasowe modele. To idealny przepis na życie. Jedna z najsłynniejszych supernowych w Drodze Mlecznej właśnie odsłoniła brakujący fragment kosmicznego przepisu na życie. Dzięki danym z satelity XRISM astrofizycy odkryli, że szczątki gwiazdy Cassiopeia A są niespodziewanie bogate...

Antarktyda zamienia się w kosmiczne obserwatorium. NASA szykuje balony do polowania na neutrina i antycząstki związane z ciemną materią. Program balonów naukowych NASA wraca na Antarktydę z dwiema ambitnymi misjami, które celują w najtrudniejsze zagadki współczesnej astrofizyki. Z lodowej pokrywy w pobliżu stacji McMurdo wystartują jeszcze w grudniu 2 ogromne balony stratosferyczne: PUEO, polujący na...

Mars Express sfotografował krater o kształcie motyla. Nietypowe skrzydła zdradzają obecność lodu pod powierzchnią Marsa. Europejska sonda Mars Express sfotografowała krater, który na pierwszy rzut oka przypomina rozpostarte skrzydła motyla. Nietypowy kształt powstał w wyniku uderzenia kosmicznego kamienia pod bardzo płytkim kątem, co sprawiło, że wyrzucony materiał rozlał się w dwóch przeciwnych kierunkach. ESA podkreśla,...

Galactic Brain ma odciążyć ziemskie centra danych i zasilać je prądem z kosmosu. Ziemskie centra danych zaczynają dosłownie dławić się rosnącym apetytem sztucznej inteligencji na prąd i moc obliczeniową, więc jeden z amerykańskich startupów proponuje proste, choć dosyć szalone rozwiązanie: wynieść całą infrastrukturę w kosmos. Firma Aetherflux ogłosiła projekt Galactic Brain – konstelację satelitów, które...

Udało się zaobserwować supernową tak odległą, że bez pomocy natury byłoby to absolutnie niemożliwe. Eksplodująca 10 mld lat świetlnych od Ziemi supernowa SN 2025wny stała się widoczna dzięki niezwykłemu zjawisku soczewkowania grawitacyjnego. Wyobraźcie sobie próbę dostrzeżenia gwizdka na drugim końcu Ameryki Południowej przez zwykłą lornetkę. Tak właśnie wygląda wyzwanie astronomów, gdy chcą obserwować obiekty sprzed...

Zima to czas rodzinnych spotkań, choinek i sylwestrowych fajerwerków. Ale dla miłośników astronomii grudzień niesie jeszcze jedną atrakcję - niezwykłego gościa spoza naszego Układu Słonecznego. Kometa 3I/ATLAS, trzeci międzygwiezdny obiekt odkryty w historii, właśnie przemierza kosmiczne przestrzenie i 19 grudnia znajdzie się najbliżej Ziemi. Nie dosiądzie się wprawdzie do wigilijnego stołu, ale warto zarezerwować dla...

TOI-561 b powinna być wyjałowiona przez promieniowanie gwiazdy, ale widmo emisji mówi coś innego. Naukowcy testują scenariusze grubej otoczki lotnej. TOI-561 b to świat, który, który już z samej definicji miał być martwy i ogołocony. Krąży tak blisko swojej gwiazdy, że jego skały powinny się dosłownie topić, a wszelka atmosfera dawno temu powinna zostać zdarta...

Księżycowy pył może kryć znacznie więcej niż tylko ślady dawnych lądowań. Wygląda na to, że Ziemia dosłownie karmi Księżyc cząstkami własnej atmosfery. Na pierwszy rzut oka Księżyc to martwy, zakurzony glob. Jego powierzchnię pokrywa regolit, czyli drobny, sproszkowany materiał skalny, powstały na skutek miliardów lat bombardowania mikrometeorytami i promieniowaniem. Analizy próbek przywiezionych przez misje Apollo...

Granica Słońca zmienia kształt wraz z cyklem aktywności. Nowe dane mają pomóc lepiej rozumieć pogodę kosmiczną. Słońce ma miejsce, w którym kończy się jego magnetyczna władza nad własną materią. Za tą linią wiatr słoneczny i plazma przestają być zawracane przez fale magnetyczne i pełną parą ruszają w kosmos. Zespół astronomów stworzył właśnie pierwszą ciągłą mapę...

W dość enigmatycznym wpisie Avi Loeb zasugerował, że niespodziewana utrata kontaktu z sondą MAVEN może mieć związek z kometą 3I/Atlas. Jeżeli w świecie astronomii istnieje ktoś, kto potrafi wstrząsnąć nudną konferencją naukową samą tylko hipotezą, to na pewno jest to Avi Loeb. Profesor z Harvardu, astrofizyk, niestrudzony tropiciel śladów pozaziemskich cywilizacji i człowiek, który właśnie...

Poszukiwanie życia, odwierty w lodzie, badanie burz pyłowych i zdrowia załogi. Eksperci rozpisali zadania dla pierwszych misji na Marsa. Z całą pewnością nie lecą tam wypoczywać. Jeśli człowiek rzeczywiście postawi kiedykolwiek stopę na Marsie to, nie będzie to turystyka kosmiczna, ale precyzyjnie zaplanowany eksperyment naukowy. Nowy raport amerykańskiej Narodowej Akademii Nauk, Inżynierii i Medycyny (NAS)...

Falcon 9 wyniósł na orbitę tajny ładunek dla amerykańskiego wywiadu satelitarnego. To kolejna strategiczna misja w programie NSSL. Stany Zjednoczone dorzuciły kolejny element do swojej układanki wywiadowczej na orbicie. Rakieta Falcon 9 wyniosła w przestrzeń kosmiczną tajemniczy ładunek o znaczeniu strategicznym w ramach misji NROL-77 dla Narodowego Biura Rozpoznania. O tym, co dokładnie znalazło się...

Najciemniejsze niebo Ziemi jest zagrożone przez wodór. Przenieście projekt INNA, bo ucierpią VLT i ELT. Na pustyni, która od dekad uchodzi za najlepsze okno na Wszechświat, wybuchł konflikt, jakiego nikt nie przewidział. 28 czołowych astronomów, w tym noblista Reinhard Genzel, alarmuje: gigantyczna inwestycja w zielony wodór może zniszczyć najciemniejsze niebo Ziemi i wykastrować najpotężniejsze teleskopy,...

SpaceX planuje orbitalne centra danych dla AI, a pieniądze na projekt może dać giełdowy debiut. Wygląda na to, że algorytmy mają naprawdę dużą szansę na to, żeby przenieść się na orbitę. SpaceX nie chce już tylko sprzedawać lotów w kosmos i internetu z orbity. Według doniesień amerykańskich mediów Elon Musk szykuje giełdowy debiut firmy na...