Słońce

Okazuje się, że liczba plam tuż przed wyciszeniem Słońca może wskazać siłę następnego cyklu. Dokładniejsza prognoza powinna pojawić się za 2 lata. Aktywność Słońca rośnie i maleje w cyklu trwającym przeciętnie około 11 lat. W pobliżu maksimum jego tarczę pokrywają liczne plamy, częściej dochodzi do rozbłysków i koronalnych wyrzutów masy, czyli ogromnych obłoków plazmy oraz...

Zaćmienie Słońca 12 sierpnia 2026 roku będzie nie tylko ciekawostką astronomiczną, ale także turystycznym hitem. Liczby nie kłamią. Polacy dosłownie rzucili się na bilety lotnicze do Hiszpanii i Islandii, by na własne oczy podziwiać ten spektakl w pełnej jego krasie. Zaćmienie Słońca 12 sierpnia 2026 r. zbliża się wielkimi krokami. Tego dnia nasza gwiazda zostanie...

Sunrise III przez 6,5 dnia obserwował Słońce ze stratosfery. Pierwsze wyniki pokazują rozbłysk klasy M5.3 i skręconą plazmę. Przez 6,5 dnia nad Arktyką dryfował ogromny balon z metrowym teleskopem skierowanym prosto w Słońce. Pod nim nie było astronautów ani silnika. Była za to ważąca kilka ton gondola, 3 instrumenty naukowe i dyski, które zapełniały się...

Słońce kiedyś spuchnie do rozmiarów czerwonego olbrzyma. Ziemia może przetrwać ten etap, ale to wcale nie jest pocieszające. Ziemia może przeżyć śmierć Słońca. Niby powinno nas to cieszyć, ale tylko do momentu doczytania drobnego druczku. Nasza planeta może rzeczywiście uniknąć pochłonięcia przez rozdęte, umierające Słońce, ale nie oznacza to ocalenia życia, oceanów, atmosfery ani czegokolwiek,...

Słońce odpaliło potężne erupcje, ale Ziemia nie była tu tylko bierną ofiarą. Jej jonosfera dostarczyła paliwa dla burzy geomagnetycznej. Gdy mówimy o burzach geomagnetycznych, winnego wskazujemy niemal automatycznie: Słońce. To ono wyrzuca plazmę, produkuje rozbłyski, wysyła w naszą stronę koronalne wyrzuty masy i potrafi zrobić z nieba spektakl zórz polarnych. Badanie przeprowadzone przez naukowców z...

Astronomowie podejrzewają, że obca gwiazda przeleciała bardzo blisko Układu Słonecznego. Jej grawitacja mogła wysłać komety ku Słońcu. Chyba każdy z nas zdaje sobie sprawę z tego, że Układ Słoneczny nie jest samotną wyspą zawieszoną w idealnej pustce. Około 2,5 mln lat temu w jego pobliżu mogła przemknąć obca gwiazda, a jej grawitacja naruszyła ogromny rezerwuar...

Słońce nie tylko daje zorze i zakłóca łączność. Okazuje się, że jego burze mogą w kilka godzin wywracać pogodę dosłownie do góry nogami. Słońce zwykle łączymy z pogodą w bardzo prosty sposób: świeci, ogrzewa i napędza atmosferę. Tymczasem nowe badanie podsuwa coś znacznie bardziej zaskakującego. Okazuje się, że krótkie, gwałtowne burze geomagnetyczne mogą w ciągu...

Dwa kubki ciepłej wody nie zrobią jednego kubka wrzątku. Ze światłem jest trochę inaczej. Japońscy naukowcy opracowali materiał, który potrafi zebrać energię z dwóch fotonów światła widzialnego i wypuścić jeden foton ultrafioletu. I to nie w jakimś agresywnym laserze czy dziwnym płynie, tylko w ciele stałym działającym przy natężeniu zwykłego światła słonecznego. To nie jest...

Słońce z czasem usmaży wszystko, co żyje na naszej planecie, ale najnowsze analizy przynoszą zaskakujący zwrot akcji. Kres złożonego życia nadejdzie nawet o kilkaset milionów lat później, niż zakładały dotychczasowe, czarne scenariusze. Jeśli martwiliście się, tym co będzie za miliardy lat, kiedy to nasze Słońce zamieni się w zabójcę życia na Ziemi, to mamy dla...

Takie liczby po prostu trudno zignorować. ONZ oszacowało, że w najbliższych latach mogą paść kolejne rekordy temperatur. Będziemy się gotować. Najnowsze wyliczenia ONZ dla okresu 2026-2030 wskazują, że średnia globalna temperatura w poszczególnych latach ma mieścić się mniej więcej od 1,3 do 1,9 st. C powyżej poziomu z końca XIX w. Jest 91 proc. prawdopodobieństwa,...

Słońce może wchodzić teraz w zupełnie inny tryb aktywności. Klasyczne wskaźniki pokazują jedno, a fale dźwiękowe z jego wnętrza drugie. Powinniśmy się martwić? Słońce nie tylko świeci, grzeje i od czasu do czasu wyrzuca w przestrzeń potężne porcje materii. Ono także drga, a te drgania działają jak zapis tego, co dzieje się pod jego widoczną...

Naukowcy wynaleźli nową, potężną cząsteczkę magazynującą energię słoneczną, która zatrzymuje światło słoneczne niczym akumulator i uwalnia je później w postaci ciepła.  Słońce daje nam więcej energii, niż potrafimy sensownie wykorzystać. Problem zaczyna się wtedy, gdy zachodzi. Panele fotowoltaiczne przestają produkować prąd, dom nadal trzeba ogrzać, wodę nadal trzeba podgrzać, a energia z południa nie czeka...

Sonda Smile wyruszyła w podróż, by odkryć niewidzialną tarczę Ziemi chroniącą przed wiatrem słonecznym. To początek ambitnej misji mającej na celu lepsze zrozumienie burz słonecznych, burz geomagnetycznych i nauki o pogodzie kosmicznej. Projekt Smile to efekt współpracy Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) i Chińskiej Akademii Nauk (CAS). Pokaże on, jak Ziemia reaguje na strumienie cząstek i...

Przez setki lat wyglądało to jak osobliwy zapis w starym dzienniku. Japoński poeta i dworzanin Fujiwara no Teika opisał przerażające czerwone światła widoczne na północnym niebie. Dla ludzi żyjących w średniowieczu musiał to być widok niepokojący, niebo wyglądało tak, jakby daleko na horyzoncie płonęły góry. Dziś naukowcy czytają takie relacje zupełnie inaczej. Nie jako literacką...

NASA śledziła rozbłysk radiowy Słońca, który trwał rekordowe 19 dni. Źródłem okazała się gigantyczna struktura magnetyczna. Badacze podejrzewają, że w tle tego fenomenu mogła stać seria aż trzech następujących po sobie koronalnych wyrzutów masy. W sierpniu 2025 r. na Słońcu doszło do iście bezprecedensowego zdarzenia – nasza gwiazda wyemitowała rozbłysk radiowy, który utrzymywał się przez...

Przed nami prawdziwa astronomiczna uczta. Musieliśmy na nią czekać ponad ćwierć wieku, więc postarajcie się maksymalnie wykorzystać tę szansę. Już teraz zarezerwujcie sobie czas na niesamowite zaćmienie Słońca nad Polską i zaznaczcie tę datę czerwonym flamastrem w swoim kalendarzu. Choć nie będzie to całkowite zaćmienie Słońca, to będzie miało miejsce w Polsce dopiero 7 października...

Przez dekady naukowcy zakładali, że mają całkiem dobre rozeznanie w tym, jak materia słoneczna zachowuje się tuż przy powierzchni Słońca. Dane zebrane przez misję Proba-3 Europejskiej Agencji Kosmicznej pokazują, że te szacunki były błędne. Ta para satelitów dosłownie udaje Księżyc Żeby zrozumieć, dlaczego wyniki misji Proba-3 są aż tak przełomowe, trzeba najpierw uświadomić sobie, z...

Na naszej dziennej gwieździe zrobiło się naprawdę gorąco. W ciągu zaledwie siedmiu godzin Słońce wyemitowało dwa silne rozbłyski klasy X2.5, jedne z najpotężniejszych w obecnym cyklu aktywności. Pierwszy osiągnął maksimum 24 kwietnia o godzinie 03:07 czasu polskiego, drugi pojawił się tego samego dnia o 10:14. To najmocniejsze zjawiska tego typu od blisko trzech miesięcy i...

Słońce wchodzi w fazę ekstremalnej aktywności, a oczy całego świata zwrócone są na... polskie urządzenie. Dzięki unikalnej konstrukcji, nasz rodzimy radioteleskop zyskał miano jednego z najważniejszych instrumentów do monitorowania pogody kosmicznej. W Obserwatorium Astronomicznym Uniwersytetu Wrocławskiego w Białkowie na Dolnym Śląsku stanął radioteleskop, który od 10 marca 2026 r. nieustannie obserwuje Słońce. ROSIE, bo tak...

Najgorszy scenariusz dla pogody kosmicznej obejmuje nie tylko awarie satelitów i sieci energetycznych. Naukowcy mówią też o chaosie informacyjnym i wykupywaniu sklepów. Brytyjski raport Summary of space weather worst-case environments ostrzega, że skrajne zjawisko pogody kosmicznej mogłoby uruchomić wtórną falę problemów społecznych: wykupywanie sklepów, teorie spiskowe, protesty i lokalne zaburzenia porządku. Autorzy dokumentu podkreślają jednak,...