Kosmos

To przełom, na który miłośnicy eksploracji kosmosu czekali od dekad. Amerykańska agencja kosmiczna oficjalnie potwierdziła plany wysłania poza orbitę Ziemi pierwszego międzyplanetarnego statku napędzanego energią jądrową. Space Reactor-1 Freedom ma wyruszyć w stronę Czerwonej Planety jeszcze przed końcem 2028 r. Jeśli myśleliście, że to tylko kolejny nudny test technologiczny, to zapnijcie pasy. Na pokładzie znajdzie...

Amerykańska baza na Księżycu ma powstać do 2029 r. Taki plan przedstawiła właśnie NASA. Jared Isaacman, szef NASA przyznał, że Stany Zjednoczone biorą udział w bezwzględnej rywalizacji mocarstw. Agencja zamierza więc skupić wszystkie swoje potężne zasoby na szybkiej realizacji celu jakim jest budowa stałej bazy na Księżycu. NASA jest zdeterminowana, by ponownie osiągnąć niemal niemożliwe:...

Polski fizyk przedstawił przełomową hipotezę wyjaśniającą największą tajemnicę naszego pochodzenia. Przy okazji rozwiązuje gigantyczny problem, z którym od miesięcy zmagają się badacze obsługujący Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba. Zgodnie z naszą najlepszą wiedzą o Wielkim Wybuchu, nie powinno nas tu być. Początek Wszechświata powinien był wygenerować dokładnie tyle samo materii, co antymaterii. Problem w tym, że...

Od ponad stulecia ludzkość zachowuje się jak nierozważny turysta, który w samym środku ciemnego, nieznanego lasu decyduje się odpalić stertę głośnych fajerwerków. Nasze sygnały radiowe, telewizyjne i radarowe mkną przez kosmos z prędkością światła, bezpowrotnie zdradzając naszą pozycję. Profesor Avi Loeb, jeden z najbardziej rozpoznawalnych i nieszablonowych astronomów naszych czasów, w swoim najnowszym wpisie zwraca...

Potężny SLS z Orionem wyjechał z hali montażowej i stanął na wyrzutni 39B na Florydzie. To jeszcze nie start, ale właśnie od tego momentu misja przestaje być planem, a zaczyna wyglądać jak coś, co naprawdę może polecieć. Jeśli terminarz się utrzyma, Artemis II ma zabrać załogę wokół Księżyca już na początku kwietnia. SLS i Orion...

Nowe badanie sugeruje, że L 98-59 d może być przedstawicielem nowego typu egzoplanet: gorących, bogatych w lotne związki i częściowo płynnych. L 98-59 d wygląda tak, jakby ktoś próbował ugotować planetę z najgorszych możliwych składników: rozpalonego wnętrza, gęstej atmosfery i chemii, która bardziej kojarzy się z wulkanicznym koszmarem, niż z czymkolwiek przyjaznym życiu. Nowe badanie...

Nowe badanie sugeruje, że magnetyczny silnik Słońca działa głęboko pod jego powierzchnią. To może zmienić sposób myślenia o cyklach słonecznych i pogodzie kosmicznej. Słońce od dawna zdradzało, że jego 11-letni rytm nie rodzi się wyłącznie na powierzchni, ale długo nie było jasne, jak głęboko trzeba zajrzeć, by znaleźć prawdziwy początek tej historii. Nowe badanie sugeruje,...

Przez lata Bennu wyglądała w danych termicznych bardziej jak obiekt pokryty raczej drobnym, luźnym materiałem niż polem głazów. Kiedy sonda OSIRIS-REx doleciała na miejsce, to zobaczyła niemal odwrotny obraz. Teraz próbki przywiezione na Ziemię pokazują, że winne były nie tylko porowate skały, lecz także gęste sieci pęknięć. Zagadka planetoidy Bennu zaczęła się tak naprawdę od...

Wyobraź sobie kamień wielkości niewielkiej góry, który obraca się tak szybko, że przeczy temu, co wiemy o kosmicznej grawitacji. I mimo to wciąż się nie rozpada. Nowo odkryta asteroida 2025 MN45 właśnie trafiła na listę kosmicznych rekordzistów: ma około 710 metrów średnicy i wykonuje pełen obrót w mniej więcej 1,88-1,9 minuty. To najszybciej wirujący znany...

Śluz bakteryjny w kosmosie brzmi jak zagrożenie, ale może tak naprawdę stać się narzędziem przetrwania. NASA chce zrozumieć, jak wykorzystać go w przyszłych misjach. Biofilm brzmi jak coś, czego na pokładzie statku kosmicznego chyba nikt nie chciałby oglądać. To lepka warstwa drobnoustrojów przyklejonych do powierzchni i do siebie nawzajem, coś pomiędzy bakteryjnym osadem a mikrobiologicznym...

Startup wspierany wcześniej przez NASA testuje technologię łapania asteroid do worka. Pomysł brzmi dziwnie, ale ma zaskakująco poważne zaplecze techniczne. TransAstra ogłosiła, że prowadzi finansowane przez inwestorów i klientów studium misji, której celem byłoby przechwycenie małej planetoidy bliskiej Ziemi i przeniesienie jej na stabilną orbitę w pobliżu naszej planety. W komunikacie firma pisze o obiekcie...

Może i to nie jest jeszcze dowód na istnienie kosmitów, ale ta mapa dosadnie wskazuje nam drogę, gdzie ich szukać. W końcu wzięli się do roboty. Naukowcy nie ogłosili, że znaleźli kosmitów. Zrobili coś znacznie bardziej użytecznego. Przejrzeli dane o ponad 6000 znanych egzoplanetach i wytypowali 45 skalistych światów, które najlepiej nadają się do sprawdzania,...

To miała być rutynowa obserwacja zupełnie innego kosmicznego obiektu. Z powodu nagłych problemów technicznych naukowcy musieli jednak szybko zmienić plany i wycelować Kosmiczny Teleskop Hubble'a w kometę C/2025 K1 (ATLAS). Nie spodziewali się, że dosłownie na ich oczach rozpadnie się ona na kawałki, obnażając przed nami najstarsze sekrety Układu Słonecznego. Takie kosmiczne zbiegi okoliczności niemal...

Kiedy słyszymy o przełomach w fizyce kwantowej, przed oczami stają nam najczęściej gigantyczne laboratoria w Stanach Zjednoczonych albo szwajcarski CERN. Tymczasem najnowszy numer prestiżowego magazynu Nature Physics rozpisuje się o urządzeniu, które od deski do deski powstało w Toruniu. Naukowcy z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika skonstruowali aparaturę, która pozwala spojrzeć na mechanikę kwantową z zupełnie nowej...

Nowy przegląd badań pokazuje, że ekstremofile mogą pomóc w biopaliwach, oczyszczaniu środowiska i astrobiologii. To mikroby stworzone do warunków granicznych. Ekstremofile to organizmy, które nie tylko przeżywają, ale potrafią normalnie funkcjonować w warunkach zabójczych dla większości życia: przy bardzo wysokiej temperaturze, wysokim zasoleniu, skrajnym pH, ogromnym ciśnieniu albo silnym promieniowaniu. Nowy przegląd opublikowany we Frontiers...

W maleńkiej galaktyce karłowatej odkryto gwiazdę tak ubogą w żelazo i tak osobliwą pod względem składu, że badacze uznali ją za najczystszy dotąd przykład gwiazdy drugiej generacji znalezionej w tak pierwotnym środowisku. Zespół kierowany przez Anirudha Chitiego ze Stanford University badał skład chemiczny gwiazd w słabej galaktyce karłowatej Pictor II, żeby znaleźć obiekty zachowujące ślad...

Kometa 3I/Atlas, która została odkryta w zeszłym roku, nie jest kolejną nudną bryłą lodu z sąsiedztwa. To galaktyczny wehikuł czasu, starszy od naszego Słońca o dobre kilka miliardów lat. Najnowsze wyniki badań ujawniają zaskakującą prawdę o tym obiekcie. Wszystko, co do tej pory wiedzieliśmy o składzie chemicznym komet międzygwiezdnych, właśnie wylądowało w koszu. 3I/Atlas to...

Japońska misja kosmiczna dostarczyła dowodów, na które naukowy świat czekał od dekad. W próbkach z planetoidy Ryugu odkryto kompletny zestaw składników niezbędnych do budowy DNA i RNA. To przełom, który ostatecznie potwierdza, że fundamenty naszego istnienia mogły przylecieć na błękitną planetę z głębokiego kosmosu jako bagaż na pędzących skałach. Japońska sonda Hayabusa-2 dokonała rzeczy niemal...

Ognista kula rozdarła nocne niebo nad Lubelszczyzną, a odnalezione na polach fragmenty meteorytu z Drelowa właśnie stały się naukową sensacją. Polscy badacze udowodnili, że te niepozorne skały to bezcenna, kosmiczna kapsuła czasu, nosząca blizny po niewyobrażalnych zderzeniach sprzed miliardów lat. Kiedy 18 lutego 2025 r. nocne niebo nad Lubelszczyzną rozświetlił jasny bolid, nikt nie przypuszczał,...

Kometa 3I/Atlas to dosłownie kula alkoholu. Naukowcy wycelowali w nią najpotężniejsze radioteleskopy i odkryli chemiczną anomalię, która właśnie zdradza nam największe sekrety narodzin planet wokół zupełnie obcych gwiazd. Kiedy kometa 3I/Atlas zaczęła zbliżać się do naszej gwiazdy, promienie słoneczne ogrzały jej lodową powierzchnię. W efekcie kometa zaczęła intensywnie uwalniać gaz i pył, tworząc wokół swojego...