Kosmos  / News

Hyperion to największa znana proto-supergromada galaktyk odnaleziona do tej pory przez astronomów

To największa i najmasywniejsza struktura, którą do tej pory udało nam się dostrzec w przestrzeni kosmicznej. Hyperion, chociaż pochodzi z wczesnej fazy formowania się Wszechświata, może pomóc astronomom w zrozumieniu jego dalszej ewolucji.

Odkrycie Hyperiona nie byłoby możliwe bez użycia instrumentu VIMOS (ang. VIsible imaging Multi-Object Spectrograph), czyli potężnej kamery i spektrografu, stanowiącej część teleskopu VLT. Oprócz samych obserwacji, równie kluczową rolę odegrała również analiza danych archiwalnych Europejskiej Agencji Kosmicznej.

Hyperion to największa struktura kosmiczna, jaką udało nam się odkryć do tej pory

Międzynarodowa grupa astronomów, którą kierowała Olga Cucciati z Istituto Nazionale di Astrofisica (INAF) w Bolonii, dzięki takiemu zapleczu była w stanie zidentyfikować gigantyczną proto-supergromadę galaktyk, formującą się we wczesnym Wszechświecie. Jej wiek oceniany jest obecnie na zaledwie 2,3 miliarda lat po Wielkim Wybuchu.

Jest to do tej pory największa i najbardziej masywna struktura odkryta w tak wczesnej fazie formowania się Wszechświata. Aktualnie naukowcy szacują, że jej kolosalna masa jest ponad milion miliardów razy większa niż masa Słońca.

Po raz pierwszy tak wielka struktura została zidentyfikowana na tak dużym przesunięciu ku czerwieni, zaledwie 2 miliardy lat po Wielkim Wybuchu. Zwykle tego typu struktury są znane dla mniejszych przesunięć ku czerwieni, co oznacza okres, gdy Wszechświat miał dużo więcej czasu na ewolucję i utworzenie dużych obiektów. To, że coś takiego wyewoluowało, gdy Wszechświat był względnie młody było dla nas ogromną niespodzianką! - wyjaśnia Olga Cucciati, autorka publikacji opisującej Hyperiona.

Szeroki widok na pole COSMOS
Hyperion

Hyperion jest widoczny w polu COSMOS w gwiazdozbiorze Sekstansu. Obiekt został zidentyfikowany dzięki analizie wielkiej ilości danych uzyskanych z przeglądu VIMOS Ultra-deep Survey, który kierował Olivier Le Fèvre. Przegląd ten dostarcza niebywałych trójwymiarowych map rozmieszczenia ponad 10 tys. galaktyk w odległym Wszechświecie.

Badacze ustalili, iż Hyperion to bardzo złożona struktura zawierająca co najmniej 7 obszarów o dużej gęstości połączonych włóknami z galaktyk, a jej rozmiar jest porównywalny do pobliskich supergromad, mimo iż ma bardzo różną od nich strukturę.

Supergromady położone bliżej Ziemi mają znacznie bardziej skoncentrowany rozkład masy z wyraźnymi cechami struktury. W Hyperionie z kolei masa jest rozmieszczona bardziej jednorodnie, w serii połączonych plam, wypełnionych luźnymi zgrupowaniami galaktyk - wyjaśnia Brian Lemaux, astronom z University of California, Davis oraz LAM, członek zespołu odpowiedzialnego za uzyskane wyniki.

Odkrycie to powoli lepiej zrozumieć nam mechanizmy rządzące ewolucją Wszechświata.

Ten kontrast jest najprawdopodobniej spowodowany faktem, iż pobliskie supergromady mają za sobą miliardy lat oddziaływań grawitacyjnych, które zbierały materię razem w gęstsze obszary, a w przypadku dużo młodszego Hyperiona proces ten przebiegał znacznie krócej.

Biorąc pod uwagę rozmiary we wczesnej historii Wszechświata, Hyperion powinien ewoluować w coś podobnego do ogromnych struktur w lokalnym Wszechświecie, takich jak supergromady tworzące Sloan Great Wall lub Supergromada Virgo zawierająca nasza własną galaktykę, Drogę Mleczną. Tak przynajmniej wydaje się astronomom:

Zrozumienie Hyperiona i tego, na ile jest porównywalne do podobnych współczesnych struktur, może dać nam wgląd w to, jak Wszechświat się rozwijał w przeszłości i jak będzie ewoluował w przyszłości oraz da nam szansę na sprawdzenie modeli formowania się supergromad. Odsłonięcie tego kosmicznego tytana pomoże poznać historię tego typu wielkoskalowych struktur - podsumowuje Cucciati.

Szczegółowe wyniki badań dotyczących odkrycia Hyperiona ukażą się w najnowszym numerze Astronomy & Astrophysics.

przeczytaj następny tekst


przeczytaj następny tekst


przeczytaj następny tekst


przeczytaj następny tekst


przeczytaj następny tekst