Amerykańskie wojsko testuje coś dziwnego nad Bałtykiem. Na wysokości 21 km
Amerykańska armia będzie testować w Europie balony stratosferyczne, które mogą stać się jednym z elementów przyszłego pola walki.
Żołnierze U.S. Army z jednostki Multi-Domain Command – Europe przeprowadzą w maju 2026 r. ćwiczenie z wykorzystaniem platform Micro High-Altitude Balloon, czyli mikrobalonów wysokiego pułapu. Start zaplanowano w Szwecji, a zakończenie lotu i odzyskanie sprzętu ma nastąpić na Łotwie.
Ćwiczenie wspiera bieżące eksperymentowanie z nowymi technologiami i umożliwia żołnierzom weryfikację procedur wystrzeliwania, monitorowania i odzyskiwania platform wysokościowych na teatrze działań wojennych w Europie - czytamy w komunikacie.
Bałtyk poligonem nowych technologii NATO
Micro-HAB to niewielkie balony zdolne do działania na bardzo dużej wysokości. W tym przypadku mowa o pułapie mniej więcej od 18 do 21 km nad ziemią. To już stratosfera, obszar znajdujący się znacznie powyżej tras większości samolotów pasażerskich.
Balon może wydawać się technologią prostą, wręcz staromodną. W wojsku liczy się jednak nie wygląd, lecz efekt. Platforma unosząca się tak wysoko może być nośnikiem sensorów, systemów obserwacyjnych lub łącznościowych. Wszyscy pamiętamy też słynne chińskie balony, które krążyły nad Stanami Zjednoczonymi i które Amerykanie zdecydowali się ostatecznie zestrzelić.
Amerykańskie ćwiczenie ma potrwać około 24–30 godzin. Po starcie ze Szwecji balon ma przelecieć w kierunku Łotwy, gdzie zaplanowano operację jego odzyskania. Całość ma odbywać się w zatwierdzonej przestrzeni powietrznej i w koordynacji z władzami państw-gospodarzy.
To wydarzenie pozwala naszym żołnierzom eksperymentować z nowymi technologiami, ściśle współpracując z naszymi sojusznikami z NATO. Testowanie możliwości, takich jak platformy wysokościowe, pomaga nam lepiej zrozumieć, jak działają te technologie i jak mogą one przyczynić się do przyszłych operacji wspierających bezpieczeństwo regionalne – powiedział płk Jeffrey Pickler, pułkownik armii USA.
Więcej na Spider's Web:
Balony po lekcji z Chin
Balony wysokiego pułapu wracają do wojskowej mody, bo wypełniają lukę między dronami, samolotami a satelitami. Satelity oferują ogromny zasięg, ale ich orbity i harmonogramy przelotów są ograniczone. Samoloty i bezzałogowce mogą działać bardziej elastycznie, ale są droższe, bardziej widoczne i wymagają infrastruktury.
Balon stratosferyczny jest prostszy, tańszy i może przez wiele godzin przenosić sprzęt nad wybranym obszarem do którego nie docierają drony. Zapewniają przy tym nie tylko możliwość obserwacji przeciwnika, ale także podsłuchiwanie i zwiększenie łączności.
Balony idealnie nadają się do jednego z najważniejszych zdań w wojsku - rozpoznania elektromagnetycznego SIGINT (Signals Intelligence). Choć nazwa ta brzmi mało interesująco, jest to jeden z kluczy do pokonania przeciwnika.
SIGINT umożliwia wykrycie, przechwycenie i namierzenie źródeł łączności. W ten sposób, z dokładnością do centymetrów, ustalić można gdzie np. stacjonują żołnierze, czy gdzie znajduje się centrum dowodzenia. W takim wypadku nie pomoże najlepsze nawet, tradycyjne maskowanie lub ukrycie sztabu w budynku.
Więcej na temat tego jaką przewagę dają balony na współczesnym polu walki przeczytacie w tekście: Balon kontra satelita. Czym lepiej się szpieguje?
W ostatnich latach balony wysokiego pułapu przestały być niszowym tematem dla specjalistów. Po głośnych incydentach z chińskimi balonami obserwacyjnymi świat przypomniał sobie, że stratosfera jest obszarem o dużym znaczeniu strategicznym. Nie jest tak łatwo dostępna jak niższe warstwy atmosfery, a jednocześnie znajduje się znacznie bliżej Ziemi niż orbity satelitarne.
Dla wojska to bardzo ciekawa przestrzeń. Platforma umieszczona na dużej wysokości może obserwować rozległy teren, testować zasięg łączności albo działać jako tymczasowy przekaźnik danych. Jednocześnie jej wykorzystanie wymaga dobrego planowania.
Balon jest zależny od warunków atmosferycznych, prądów powietrznych i ograniczeń przestrzeni powietrznej. Dlatego takie ćwiczenia są potrzebne nie tylko inżynierom, ale też dowódcom i operatorom.
