Ekologia

Badacze natrafili na morski organizm, którego amputowane fragmenty potrafią przetrwać, a wręcz rozwijać się, w surowym środowisku przez lata. To tajemnicze stworzenie nazywali "prawdziwym zombie". W nowym badaniu naukowcy udokumentowali, że amputowana tkanka strzykwy morskiej zachowuje żywotność przez ponad trzy lata. To pierwszy znany przypadek długotrwałego przeżycia i dalszego wzrostu odrzuconej tkanki poza ściśle kontrolowanym,...

Butelki, pojemniki i włókna z PET mogą dostać drugie życie. Nowa metoda wykorzystuje metanol, katalizator i wodór powstający w trakcie reakcji. To może być przełom. PET, czyli politereftalan etylenu, jest jednym z najpowszechniej używanych tworzyw sztucznych. Powstają z niego butelki, tacki, pojemniki i włókna tekstylne. Klasyczny recykling bardzo często polega po prostu na mechanicznym przetworzeniu...

To nie są zwykłe śmieci. W naszych odpadach kryją się lit, kobalt, miedź, aluminium i metale ziem rzadkich potrzebne nowoczesnej gospodarce. Coś w końcu trzeba z tym zrobić. Europa policzyła, ile strategicznych metali ukrywa się w jej odpadach. Z unijnego projektu FutuRaM wynika, że zużyta elektronika, baterie, samochody, odpady przemysłowe, rozbierane budynki i turbiny wiatrowe...

Zjawiskowa sceneria przyciągnęła ludzi, a niektórym sam widok nie wystarczył - chcieli być za blisko przyrodniczego cudu. Ludzie bywają zaskakująco uroczy. Pełnia Księżyca, niby dobrze znana, jak co miesiąc zachęca do zatrzymania się na ulicy i patrzenia w niebo. Spacer po parku, który odwiedza się niemal codziennie, choćby po to, aby skrócić drogę z domu...

Podczas wizyty w Austrii przetestowałem na własnej skórze, jak w praktyce działa tam ujednolicony system kaucyjny. Byłem ostatnio w Austrii i klasycznie, idąc zwiedzać, kupiłem sobie w biegu dwie butelki napoju. Przy kasie spotkało mnie małe zdziwienie, bo cena okazała się wyższa, niż ta na półce - do rachunku doliczono mi kaucję.  Pomyślałem sobie: no...

Mniej lodu miało oznaczać więcej światła i życia. Tymczasem Arktyka traci azotany, bez których morski łańcuch pokarmowy zaczyna słabnąć. Mniej lodu to więcej światła, a więcej światła to więcej fotosyntezy, prawda? No właśnie nie. W teorii fitoplankton, czyli mikroskopijne organizmy unoszące się w wodzie i wykorzystujące światło do produkcji materii organicznej, powinien na tym skorzystać....

Takie liczby po prostu trudno zignorować. ONZ oszacowało, że w najbliższych latach mogą paść kolejne rekordy temperatur. Będziemy się gotować. Najnowsze wyliczenia ONZ dla okresu 2026-2030 wskazują, że średnia globalna temperatura w poszczególnych latach ma mieścić się mniej więcej od 1,3 do 1,9 st. C powyżej poziomu z końca XIX w. Jest 91 proc. prawdopodobieństwa,...

Na trasie do Morskiego Oka trwają prace remontowe. Odcinek między Łysą Polaną a Wodogrzmotami Mickiewicza jest zamknięty, a e-busy i dorożki po prostu nie kursują. Jeśli planujesz wycieczkę nad Morskie Oko w najbliższych dniach, to mamy złą wiadomość: nie podjedziesz e-busem, dorożką czy samochodem. Na trasie między Łysą Polaną a Wodogrzmotami Mickiewicza trwają właśnie prace...

Popularne turystyczne miejsca bardzo często zasypywane są śmieciami, bo niestety turyści nie zawsze pamiętają, aby po sobie posprzątać. Zwrot opakowań będzie łatwiejszy, bo butelkomaty staną m.in. blisko plaż.  To będą pierwsze wakacje z systemem kaucyjnym. Szykuje się więc kolejny sprawdzian dla wciąż nowego rozwiązania. Co z opakowaniami po napojach, po które sięgniemy w upalne dni?...

Małpki przez długi czas skutecznie wymykały się systemowi kaucyjnemu, ale wygląda na to, że nadchodzi koniec hasania na wolności - rząd już szykuje sidła.  Już 1 października 2025 r. wskazywaliśmy, że odpuszczenie małych szklanych jednorazowych butelek to duży błąd. W końcu skoro celem nowych przepisów ma być m.in. ochrona środowiska i wyeliminowanie odpadów, to małe...

Jeziora są naturalnymi filtrami azotu. Ocieplenie zaburza ich sezonowy rytm i może zwiększać dopływ związków azotu do rzek oraz mórz. To bardzo zła wiadomość. Jeziora nie są jedynie miejscem, gdzie spędzamy ciepłe, letnie dni na rowerku wodnym z napojem ochładzającym w ręku. Działają one tak naprawdę jak naturalne oczyszczalnie – wyłapują nadmiar azotu z wody,...

Blady strach padł na osoby, które planują zbierać nieswoje butelki i puszki, odbierając kaucję, której sami nie zapłacili. Sprawę postanowił wyjaśnić szef Krajowej Administracji Skarbowej.  "Mówiąc wprost, gdy ktoś dorabia kilkaset złotych dziennie codziennie przez cały rok, to już nie zbieracz-amator, tylko przedsiębiorca, nawet jeśli sam siebie tak nie postrzega" - zauważył w rozmowie z...

Oddajesz cudze puszki i butelki za kaucję? Przy większej skali fiskus może zażądać od ciebie zapłacenia podatku. Kaucja w żadnym razie nie jest nagrodą. To kwota doliczana przy zakupie napoju w opakowaniu objętym systemem. Klient płaci ją przy kasie, a potem odzyskuje po oddaniu pustej butelki albo puszki. W takim przypadku nie ma mowy o...

Sklepy przy granicy sprzedawały napoje w puszkach bez kaucji. Teraz sąd uznał, że taka praktyka narusza prawo. System kaucyjny działa dobrze tylko wtedy, gdy jest prosty i szczelny. Klient kupuje napój, płaci dodatkową kwotę za opakowanie, a potem odzyskuje ją po zwrocie pustej butelki lub puszki. W niemiecko-duńskim handlu granicznym przez lata funkcjonował jednak model,...

Wygranych bitew o cichszą przestrzeń jest coraz więcej. Można już więc zacząć marzyć o sukcesie w starciu z hałasem?  Polska Agencja Żeglugi Powietrznej we współpracy z Portem Lotniczym Wrocław zaprojektowała nowe ścieżki startów samolotów. Za sprawą procedur, które wejdą w życie najpóźniej na początku 2027 r., maszyny ominą "najgęściej zaludnione osiedla Wrocławia oraz miejscowości położone...

Polska ma bardzo duży problem z plastikiem. Największa część odpadów z tworzyw sztucznych nie trafia do recyklingu, tylko do spalarni. Palimy go, zamiast odzyskiwać. I to na masową skalę. W 2024 r. w Polsce zebrano 2,089 mln ton poużytkowych odpadów z tworzyw sztucznych. Do recyklingu trafiło 436 tys. ton, czyli 20,9 proc. całości. To oznacza,...

Instalacje fotowoltaiczne umieszczone na zbiornikach wodnych mogą osiągać wyższą sprawność dzięki pasywnemu chłodzeniu przez wodę. To obiecująca alternatywa dla państw dysponujących ograniczonymi zasobami terenów pod naziemne farmy słoneczne. Fotowoltaika kojarzy się nam głównie z dachami domów, polami pełnymi paneli i dużymi farmami stawianymi na obrzeżach miast. Ten model działa, ale potrzebuje przestrzeni. W gęsto zaludnionych...

120 tysięcy rodzin, 12 lat danych i jeden wniosek: wiatraki nie niszczą zdrowia. Najnowsze badanie obala najpopularniejsze mity o turbinach wiatrowych. Debata o tym, czy mieszkanie obok wiatraków szkodzi zdrowiu wraca w Polsce jak bumerang. Jedni mówią o bezsenności, inni o bólach głowy, jeszcze inni o zabójczych infradźwiękach, które mają rzekomo przenikać ściany domów niczym...

W województwie lubelskim odnaleziono szczątki walenia sprzed około 38 mln lat. Nie był to gigant znany z filmów przyrodniczych, lecz zwierzę wielkości dzisiejszego delfina. Mimo skromnych rozmiarów ma ogromne znaczenie, bo to pierwsze znalezisko eoceńskiego walenia z terenu Polski. Do tej pory takie skamieniałości znano w naszej części Europy przede wszystkim z Ukrainy i Niemiec....

Amoniak może być świetnym paliwem dla oceanicznej żeglugi, ale dotąd przegrywał z fizyką spalania. Nowe badanie pokazuje, jak można sprytnie obejść ten problem. Amoniak od lat jest wskazywany jako jedno z najważniejszych paliw przyszłości dla wielkich statków. Nie zawiera węgla, więc nie produkuje dwutlenku węgla i można go magazynować znacznie łatwiej, niż niesforny wodór. Same...