Satelity

Astronomowie wreszcie zmierzyli wiatr w jednej z najbardziej aktywnych galaktyk w naszym kosmicznym sąsiedztwie. XRISM pokazał, co dzieje się po wybuchach supernowych. M82, znana też jako Galaktyka Cygaro, leży około 12 mln lat świetlnych od Ziemi w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy. To tzw. galaktyka gwiazdotwórcza, czyli taka, w której nowe gwiazdy powstają w tempie znacznie większym...

Kosmiczne śmieci pędzą nad Ziemią z prędkością około 28 tys. km/h. Co da się obserwować z Polski i jakich narzędzi do tego używać? Nad naszymi głowami trwa nieustanny ruch. Przelatują satelity, Międzynarodowa Stacja Kosmiczna, człony rakiet, nieaktywne platformy orbitalne i mnóstwo innych mniejszych fragmentów, których bez specjalistycznych instrumentów nigdy nie zobaczymy. Europejska Agencja Kosmiczna podaje,...

Maleńki teleskop SPARCS właśnie zaliczył swój moment pierwszego światła, czyli pierwszy zestaw zdjęć potwierdzających, że instrument działa na orbicie zgodnie z planem. Misja ma odpowiedzieć na jedno z najtrudniejszych pytań współczesnej astronomii: nie tylko gdzie są skaliste planety, ale które z nich w ogóle mają szansę pozostać przyjazne życiu. SPARCS należy do klasy CubeSatów, czyli...

Zamiast wertować dziesiątki zdjęć satelitarnych i raportów, dyżurny w sztabie kryzysowym ma dostać jedną, prostą odpowiedź: gdzie jest woda, gdzie płonie las, gdzie wał jest najbardziej zagrożony. Temu właśnie ma służyć Civil Security Hub Poland. Civil Security Hub Poland to część projektu Europejskiej Agencji Kosmicznej, tworzona pod hasłem Space Resilience Nodes. Chodzi o sieć wyspecjalizowanych...

Bałtyk dostanie własnego sobowtóra. Nie w postaci kolejnej mapy czy aplikacji pogodowej, ale pełnoprawnego cyfrowego bliźniaka. Naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego chcą, by w ciągu kilku lat polski projekt MERMAID stał się jednym z najbardziej zaawansowanych morskich symulatorów w Europie. Cyfrowy bliźniak to nic innego, jak bardzo dokładna, dynamiczna kopia rzeczywistego obiektu – fabryki, miasta, a...

Ziemia w kanadyjskich górach Świętego Eliasza zadrżała tak mocno, że całe zbocza dosłownie spłynęły po lodzie. Potężne osuwiska i lawiny zasypały lodowiec Hubbarda, a satelita radarowy NISAR uchwycił ten moment z orbity, pokazując, jak bardzo kruche potrafią być nawet wieczne góry. Wszystko zaczęło się dokładnie 6 grudnia 2025 r., gdy pod górskim pasmem Świętego Eliasza,...

Dwie rakiety NASA wystartowały z Alaski prosto w zorzę polarną. Stawką jest zrozumienie tajemniczej czarnej zorzy i lepsza ochrona satelitów oraz astronautów. NASA uruchomiła z ośrodka Poker Flat Research Range niedaleko Fairbanks w stanie Alaska dwie serie suborbitalnych startów. To krótkie loty tzw. rakiet sondujących – smukłych pojazdów, które nie wchodzą na pełną orbitę, tylko...

Smartfon Apple’a ponownie przyczynił się do uratowania ludzkiego życia. Tym razem sześciu narciarzy, którzy natrafili na lawinę.  W miniony wtorek w USA w pobliżu jeziora Tahoe (stan Kalifornia) doszło do tragicznego wypadku. Lawina porwała grupę znajdujących się tam turystów, w wyniku czego co najmniej osiem osób straciło życie. Na szczęście sześciu narciarzom udało się przetrwać. Podczas akcji...

Gdy górny stopień rakiety Falcon 9 spadał nad Europą, większość z nas widziała w najlepszym razie efektowną kulę ognia na nocnym niebie. Niewidoczny gołym okiem finał był jednak znacznie ciekawszy. W górnej atmosferze pojawił się wyraźny ślad metalu pochodzącego z konstrukcji rakiety. 19 lutego 2025 r. górny stopień Falcona 9 po wykonaniu swojej pracy w...

Policzyli, co się stanie, gdy dziesiątki tysięcy satelitów zaczną spadać z orbity. Ryzyko ofiar na Ziemi nie jest już pomijalne. Niebo nad nami coraz mniej przypomina pustą, czarną przestrzeń, a coraz bardziej ruchliwą obwodnicę, albo autostradę A4 przed długim weekendem. Na orbitę lecą dziesiątki tysięcy satelitów tworzących tzw. megakonstelacje. To one mają dostarczać internet nawet...

Nowe mapy ruchów Tybetu pokazują, że kontynenty bardziej płyną, niż pękają. Skutki sięgają daleko poza Himalaje. Tybet od dawna nazywany jest dachem świata, ale dopiero teraz widzimy, jak bardzo ten dach pracuje. Zespół geofizyków z kilku krajów wykorzystał dziesiątki tysięcy zdjęć radarowych z satelitów Sentinel-1 i pomiary GNSS, by stworzyć najdokładniejszą w historii mapę ruchów...

Rosyjskie szpiegowskie statki kosmiczne przechwyciły komunikację co najmniej kilkunastu najważniejszych satelitów nad Europą. Jeśli myśleliście, że wojna hybrydowa ogranicza się do sabotażu kabli na dnie Bałtyku i dezinformacji w sieci, to czas spojrzeć w niebo. Raport Financial Times nie pozostawia złudzeń: rosyjskie satelity prowadzą agresywną grę tuż pod nosem NATO-wskich operatorów. Moskwa przeniosła wojnę w...

Blisko 55 lat tajemnicy rozwiązane. Stany Zjednoczone odczarowują legendę zimnowojennego szpiegostwa satelitarnego. Narodowe Biuro Rozpoznawczo‑Informacyjne (NRO) zdecydowało się uchylić rąbka tajemnicy wokół jednego z najbardziej enigmatycznych programów zimnej wojny. Po ponad pół wieku milczenia Stany Zjednoczone ujawniły szczegóły dotyczące JUMPSEAT - serii ośmiu satelitów SIGINT, które przez trzy dekady prowadziły nieprzerwaną operację nasłuchową nad terytorium...

Sejsmometry pomagają śledzić to, co leci w kierunku Ziemi, ale nad oceanami jesteśmy praktycznie ślepi. Potrzebne są nowe, innowacyjne rozwiązania. Musimy się po prostu odpowiednio przygotować. Nie trzeba czekać na hollywoodzką kometę, żeby coś z kosmosu spadło na Ziemię. To już się dzieje. I to średnio kilka razy dziennie. W atmosferę wchodzą duże obiekty z...

USA mają nowego asa w rękawie. To satelita GPS, który będzie wiernie służył Pentagonowi. Co ciekawe, na orbitę wyniósł go Falcon 9. We wtorek 27 stycznia 2026 r. o 23:53 czasu wschodniego USA (ET) rakieta Falcon 9 wzniosła się z wyrzutni SLC-40 na przylądku Canaveral, co odpowiada 5:53 nad ranem w środę 28 stycznia czasu...

Dla lotnictwa cywilnego, infrastruktury na ziemi i środowiska to realne ryzyko, ale paradoks polega na tym, że wciąż bardzo słabo wiemy, gdzie takie upadki faktycznie następują. Stare satelity, zużyte stopnie rakiet, moduły statków kosmicznych – każdego dnia kilka takich obiektów wraca z orbity na Ziemię, zwykle gdzieś nad oceanem. Problem jednak w tym, że nie...

Satelita zarejestrował fale wysokie na 7 pięter i podwodne pióropusze piasku pod Nazaré. Najnowsza analiza zdjęcia jasno je tłumaczy. Na zdjęciu wykonanym przez satelitę obserwującego Ziemię widać wybrzeże w okolicach Nazaré, niewielkiego miasteczka na zachodzie Portugalii. Z góry linia brzegowa przypomina miejsce uderzenia gigantycznego pędzla: jasne smugi mętnej wody odrywają się od plaży i ciągną...

Sentinel-2A po 10 latach na orbicie robi pierwsze nocne zdjęcia Ziemi. To poligon doświadczalny dla misji Sentinel-2 Next Generation. Gdy w 2015 r. na orbitę trafił Sentinel-2A, miał być przede wszystkim dzienną kamerą Ziemi. Liczyły się wyraźne, kolorowe zdjęcia pól uprawnych, lasów, miast i wybrzeży. Po ponad 10 latach pracy jego rolę w głównym nurcie...

Donald Trump chce zbudować nad Arktyką Złotą Kopułę. Kosmiczna tarcza ma przechwytywać rakiety jeszcze zanim zbliżą się do USA i Europy. Grenlandia w planach Donalda Trumpa ma być centralnym punktem Złotej Kopuły, czyli kosmicznej tarczy antyrakietowej, która miałaby przechwytywać pociski jeszcze w przestrzeni kosmicznej. Pomysł łączy ambicje techniczne rodem z gwiezdnych wojen z bardzo ziemską...

Rozbłysk słoneczny to nie jeden wybuch, ale cała lawina magnetycznych zerwań. Naukowcy chyba właśnie znaleźli winnego deszczu ognistych kropli. Przez lata rozbłysk słoneczny kojarzył się z jednym potężnym wystrzałem energii. Najnowsze dane z misji Solar Orbiter sugerują jednak coś innego. Słońce wybucha niczym śnieg na stoku narciarskim, na którym jedno małe poruszenie uruchamia całą lawinę....