naukowcy

Ponad 700 lat temu Dante opisał coś, co nauka rozpoznała dopiero w XIX w. Czy Boska Komedia kryje w sobie najstarszą wizję uderzenia asteroidy? Lucyfer spada z nieba. Uderza w Ziemię z taką siłą, że przebija jej powierzchnię i wgryza się aż do centrum planety. Wyparta skała wystrzeliwuje na powierzchnię, tworząc górę na antypodach. W...

Wenus od lat udawała planetę zasłoniętą szczelną, żółtawą zasłoną, przez którą trudno zajrzeć głębiej. Teraz udało się wyjaśnić jedno z najbardziej widowiskowych zjawisk w jej atmosferze. Wenus bywa nazywana bliźniaczką Ziemi, ale to jedno z najbardziej zdradliwych porównań w astronomii. Obie planety mają podobne rozmiary i masę, lecz ich warunki są skrajnie różne. Na powierzchni...

Laboratorium DRTF w Teksasie produkuje kontrolowane eksplozje, żeby zrozumieć katastrofy przemysłowe, napędy hipersoniczne i śmierć gwiazd. Właśnie zostało otwarte. Na kampusie Texas A&M RELLIS w Teksasie stoi budowla, która nie przypomina żadnego innego laboratorium naukowego na świecie. To stalowa rura o długości niemal 150 m i średnicy ponad 2 m, zakotwiczona w betonowym bloku, połączona...

Naukowcy stworzyli żywy plastik z bakteryjnymi przetrwalnikami. Po aktywacji materiał rozłożył się w 6 dni w warunkach laboratoryjnych. Największy absurd wielu tworzyw polega po prostu na niedopasowaniu czasu użycia do czasu rozpadu. Kubek, folia, tacka albo drobny element opakowania bywają potrzebne przez minuty, godziny albo dni. Sam materiał może jednak zalegać w środowisku latami, rozdrabniać...

Bez nowoczesnych klejów i metalowych śrub, a jednak niezwykle skuteczne. Badania wraków ujawniły obecność precyzyjnie dopasowanych klinów i ołowianych płyt, które montowano w warunkach ekstremalnych. Ilovik-Paržine 1 to wrak rzymskiego statku odkryty w 2016 r. w zatoce Paržine przy chorwackiej wyspie Ilovik. Badacze od lat analizowali jego konstrukcję, ładunek i miejsce pochodzenia. Wcześniejsze prace sugerowały,...

Czy właśnie patrzymy na narodziny nowej fizyki? W jednym z najbardziej zaawansowanych akceleratorów świata zarejestrowano sygnał, który przeczy wszystkiemu, co wiemy o oddziaływaniach subatomowych. Przez ponad 60 lat pomiary jednej z właściwości mionu, ciężkiego kuzyna elektronu, nie zgadzały się z tym, co przewidywała teoria. Ta niewielka, ale uporczywa rozbieżność była jedną z najbardziej ekscytujących poszlak...

Okazuje się, że wszystkie obietnice taniej energii z fuzji jądrowej opierały się na błędnych założeniach. Badacze z Zurychu właśnie to udowodnili twardymi danymi. Od dekad fuzja jądrowa funkcjonuje w debacie energetycznej jako technologia przyszłości – czysta, praktycznie nieograniczona, zdolna rozwiązać problemy klimatyczne jednym ruchem. Nowe badanie opublikowane w Nature Energy przez zespół z politechniki ETH...

Naukowcy wykryli w próbkach z misji Chang’e-5 i Chang’e-6 różne formy materii organicznej z azotem. To ślad obcego materiału, który na Księżycu wciąż się zmienia. Księżyc bywa nazywany martwym światem, ale pod względem pamięci geochemicznej jest zaskakująco żywy. Nowe badanie próbek przywiezionych przez chińskie misje Chang’e-5 i Chang’e-6 pokazuje, że na ziarnach księżycowego regolitu zachowały...

Nowy pomiar stałej grawitacyjnej pogłębia jeden z najstarszych problemów fizyki. Wynik znów nie zgadza się z wcześniejszymi eksperymentami. Najnowszy pomiar jednej z absolutnie fundamentalnych liczb w fizyce wprawdzie nie wywraca jeszcze podręczników do góry nogami, ale bezlitośnie obnaża bardzo niewygodną prawdę. Okazuje się bowiem, że stała grawitacyjna, czyli wartość, która dyktuje zasady przyciągania się wszystkich...

Przez dekady pierwsze gwiazdy we Wszechświecie istniały głównie w symulacjach, równaniach i rekonstrukcjach. Teraz astronomowie mają to, co może być najmocniejszym jak dotąd śladem ich istnienia. Dwa nowe preprinty oparte na obserwacjach z teleskopu Jamesa Webba opisują niewielki obiekt nazwany Hebe, znajdujący się tuż obok galaktyki GN-z11, z epoki zaledwie około 430 mln lat po...

To była jedna z najstarszych zagadek w świecie inżynierii. Przez dokładnie sto lat badacze nie potrafili wyjaśnić, skąd bierze się niewyobrażalna wytrzymałość tego popularnego materiału. Aż do teraz. Choć wzmacniana guma od dziesięcioleci dosłownie napędza nasz świat (od opon samochodowych, przez uszczelki, aż po ciężkie maszyny przemysłowe), to sekret jej fenomenalnej wytrzymałości przez lata spędzał...

Zwykły hematyt może okazać się cennym materiałem dla elektroniki nowej generacji. Naukowcy wykazali w nim kluczową własność związaną z altromagnetyzmem. Hematyt, czyli bardzo powszechny tlenek żelaza będący jednym z głównych składników rdzy, może okazać się znacznie cenniejszy, niż moglibyśmy się tego na pierwszy rzut oka spodziewać. Zespół z Oak Ridge National Laboratory potwierdził w nim...

Ten robot nie tylko pełza jak wąż. Potrafi też się toczyć, a algorytmy uczą go, kiedy która metoda jest lepsza. Roboty przypominające węże od dawna kuszą inżynierów, bo są smukłe, elastyczne i potrafią przeciskać się tam, gdzie klasyczny robot na kołach albo człowiek nie ma szans. Właśnie dlatego mogą być szczególnie cenne w akcjach ratunkowych...

Toskania kojarzy się nam przede wszystkim z pięknym krajobrazem i winem, ale pod nią może kryć się system porównywalny rozmiarem do rezerwuarów pod superwulkanami. Zespół badaczy opisał w Communications Earth & Environment rozległy system pod środkową Toskanią, powiązany z regionem geotermalnym Larderello-Travale. Chodzi o objętość liczonych w tysiącach kilometrów sześciennych częściowo stopionych skał, porównywalną z...

Wenus znów zaskakuje. To, co przez dekady traktowano jak tło atmosferyczne, może być jednym z najważniejszych składników klimatu tej planety. Wenus ma w swojej atmosferze warstwę, która pasuje bardziej do kryminału, niż do podręcznika planetologii. Chodzi o tzw. dolną mgiełkę, czyli warstwę drobnych, stałych cząstek zawieszonych między powierzchnią planety a główną warstwą chmur. Sondy opadające...

Może i odkrycie nie dodaje nam prawdziwego czwartego wymiaru, ale daje materiał, którego równania zachowują się tak, jakby elektronika weszła do 4D. Zespół Joe Checkelsky’ego z MIT znalazł sposób na wytwarzanie objętościowych kryształów moiré, czyli materiałów, w których nakładają się na siebie dwa konkurujące porządki sieci krystalicznej. To nakładanie tworzy superstrukturę moiré – większy wzór...

Laser z Osaki nie świeci po prostu mocniej. On porządkuje tysiące wirów światła naraz i robi to na poziomie, który wcześniej był poza naszym zasięgiem. Zespół z Uniwersytetu Osakijskiego pokazał coś, co w świecie fotoniki naprawdę robi wrażenie: wielką, uporządkowaną matrycę 3070 wirów optycznych, czyli specjalnie ukształtowanych skręconych wiązek światła, działającą przy mocy szczytowej 58...

Kwantowy internet przestaje być teorią. Naukowcy chcą zbudować brakujący most, bez którego te potężne maszyny wciąż są odcięte od świata. Nie chodzi oczywiście o to, że zwykły internet zaraz zniknie i jutro wszyscy przejdziemy na coś kwantowego. Chodzi o to, że obok znanej sieci może zacząć rosnąć zupełnie nowa warstwa łączności dla komputerów kwantowych. Właśnie...

Twierdzą, że po raz pierwszy udało się zmierzyć czas trwania pojedynczych impulsów światła kwantowego. Chodzi o pojedyncze strzały, a nie o uśredniony obraz z tysięcy powtórzeń. Zespół z Technionu (Israel Institute of Technology) poinformował, że po raz pierwszy udało się bezpośrednio zmierzyć czas trwania pojedynczych impulsów niezwykłego kwantowego światła nazywanego Bright Squeezed Vacuum (BSV). Klucz...

Naukowcy pokazali memrystor, który pracował stabilnie w 700°C i nie zdradzał oznak swojego limitu. Taka pamięć to brakujące ogniwo dla elektroniki w ekstremach. Zespół z University of Southern California podkreśla, że 700°C nie było magicznie dobraną granicą, tylko po prostu limitem aparatury, którą dysponowali w laboratorium – urządzenie nie wykazało oznak, że właśnie tam zaczyna...