Nauka

Tajemnicze, niezwykle szybkie pociski, skupiska gazu bogatego w tlen, poruszające się z prędkością nawet 32 mln km/h, zostały odkryte podczas najrzadszej eksplozji gwiazdy w naszej galaktyce. Z układu V445 Puppis, jedynej potwierdzonej w Drodze Mlecznej helowej nowej, wyrzucane są niewielkie skupiska gazu przypominające kosmiczne pociski. Poruszają się z ogromną prędkością ponad 32 mln km/h. Problem...

Logika systemu jest prosta: im wygodniejszy zwrot, tym mniej nieodebranych kaucji - mówi operator systemu kaucyjnego. I wygląda na to, że ta zasada zaczyna się sprawdzać. Kiedy system kaucyjny oficjalnie ruszył 1 października 2025 r., od razu pojawiły się wątpliwości. "Dobrze, kaucja do mnie wróci, ale co w sytuacji, gdy butelkę lub puszkę wyrzucę w...

Na powierzchni Księżyca dojdzie do nietypowego wydarzenia. Już 5 sierpnia 2026 r. w jego widoczną z Ziemi stronę uderzy zużyty człon rakiety Falcon 9 firmy SpaceX, który od ponad półtora roku dryfuje w przestrzeni kosmicznej. Astronomowie liczą, że uda się zarejestrować zarówno błysk w chwili uderzenia, jak i ogromny obłok księżycowego pyłu. Zjawisko będzie można...

Branża nie ma wątpliwości: recykling takich pomysłowych opakowań jest trudny, a do tego dochodzi zamieszanie związane z interpretacją pod kątem systemu kaucyjnego.  Gdy system kaucyjny wszedł w życie w październiku 2025 r., bardzo szybko pojawiły się opakowania, które chciały sprytnie ominąć nowe przepisy. W sklepach znalazła się np. plastikowa butelka o nieprzypadkowej pojemności 3,0001 l....

Metallica, wiolonczele i fortepiany korzystają z pomysłu Olbrychta Góreckiego. Polskiego wynalazcę zidentyfikowano po ponad 360 latach. Każdy ciężki riff Metalliki zaczyna się od rozwiązania wymyślonego ponad 360 lat temu przez szlachcica z Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Olbrycht Górecki owinął jelitową strunę cienkim srebrnym drutem i dał niewielkim instrumentom mocny, głęboki bas. Sam wynalazek podbił świat, ale...

Czy 5 kaw dziennie szkodzi sercu? Nowe stanowisko wskazuje limit 400 mg kofeiny, ale ostrzega przed energetykami i dużymi porcjami. Pięć filiżanek kawy brzmi jak plan na wyjątkowo długi dzień, a nie jak zalecenie od kardiologa. Tymczasem eksperci American Heart Association uznali, że dla większości dorosłych dzienna dawka do 400 mg kofeiny nie zwiększa ryzyka...

Zraszacz działa jak obrotowa rakieta. Pokazali, dlaczego kształt przewodów decyduje o kierunku i sile jego obrotu. Zraszacz ustawiony na trawniku wygląda jak zwykły kawałek plastiku podłączony do węża. Tymczasem jego obrót prowadzi wprost do jednego z najbardziej upartych problemów mechaniki płynów. Naukowcy zbudowali serię celowo powyginanych urządzeń, odwrócili w nich kierunek przepływu i pokazali, że...

Kosmos jest ostatnim bastionem wolnym od ziemskich wojenek ideologicznych? Przykro mi, nieaktualne. Kosmos staje się „woke”, a liderzy w jego eksploracji mają przestać wspierać szatańskie ideologie. W Stanach Zjednoczonych znowu tragikomicznie. Administracja Trumpa chce, by polityczni nominaci mieli bezprecedensową kontrolę nad grantami naukowymi. A to oznacza, że kosmos - ten sam, który od dekad był...

Tajemnicze, pobudzające wyobraźnię struktury odkryto na Marsie. To jedna z wielu zagadek Czerwonej Planety, których wciąż nie rozwiązaliśmy. Mars od dziesięcioleci zaskakuje naukowców nietypowymi formacjami geologicznymi. Tym razem łazik Curiosity przesłał zdjęcia powierzchni, która wygląda jak gigantyczny plaster miodu. Regularna sieć niemal identycznych wielokątów pokrywa fragment gruntu w kraterze Gale, a badacze próbują ustalić, w...

Na pokładzie kapsuły Dragon pracował przenośny aparat rentgenowski. Może nie tylko pomóc w wykrywaniu złamań i chorób, lecz także zajrzeć do wnętrza sprzętu i wychwycić ewentualne uszkodzenia statku kosmicznego. W kapsule panuje nieważkość, więc każdy ruch (nawet ten najmniejszy) powoduje, że ciało zaczyna dryfować. Aparat rentgenowski nie ma stałego mocowania, a pacjent nie może po...

Astronomowie właśnie wykryli atmosferę wokół skalistej egzoplanety w ekosferze swojej gwiazdy. Planeta LHS 1140-b ma odpowiedni rozmiar, temperaturę i co najważniejsze - posiada też atmosferę. Ma więc wszystko, czego potrzeba, żeby pytanie: "czy jest tam życie?" przestało być li tylko retoryczne. Ta egzoplaneta krąży zaledwie 48 lat świetlnych od nas - rzut beretem w kosmologicznych...

Na Marsie mogłoby wyrosnąć drzewo, ale najpierw planeta musiałaby przejść gruntowne ocieplenie. Znamy najlepsze miejsce. Marsjański las nie zacznie się od posadzenia sadzonki w czerwonym pyle. Najpierw trzeba byłoby zmienić atmosferę całej planety, zatrzymać więcej ciepła i zapewnić roślinom 110 marsjańskich dób z temperaturą, która nie spada poniżej -6 st. C. Dopiero wtedy pierwsze drzewo...

Woda przed posiłkiem i woda popijana podczas jedzenia to nie to samo. Warto rozróżniać te nawyki. Pijesz wodę przy obiedzie, bo tak podpowiada zdrowy rozsądek. Jest bez kalorii, zajmuje miejsce w żołądku i teoretycznie powinna pozwolić szybciej poczuć, że wystarczy. Ten prosty dietetyczny trik ma jednak słaby punkt: organizm nie zachowuje się jak butelka, do...

Prawdziwe złoto ukrywało się wewnątrz minerału nazywanego złotem głupców. W najbogatszym punkcie stanowiło 1,9 proc. masy pirytu. Piryt dostał przydomek złota głupców, ponieważ jego żółte, metalicznie połyskujące kryształy przez wieki zwodziły poszukiwaczy cennego kruszcu. W świetle słońca potrafił wyglądać niemal identycznie jak prawdziwe złoto, rozbudzając nadzieje i prowadząc do wielu rozczarowań. Tym razem jednak historia...

Polacy opracowali metodę, która może ujawniać uszkodzenia nerwu wzrokowego niewidoczne w zwykłym rezonansie. Już mamy patent. Klasyczny rezonans może pokazać prawidłowo wyglądający nerw wzrokowy, chociaż w jego włóknach rozpoczął się już proces prowadzący do utraty widzenia. Naukowcy z Białegostoku opracowali metodę, która zagląda głębiej i zamienia trudny do interpretacji obraz w konkretny wskaźnik uszkodzenia. Rezonans...

Na Plutonie odkryto 6 ogromnych osuwisk. Masy lodu spadały z wysokości ponad 2 km i przesuwały się nawet o 14,5 km. Ściana krateru najpierw cicho pracuje, jakby coś w niej powoli ustępowało. Pojawiają się pęknięcia, które z każdą chwilą rozchodzą się coraz dalej, aż w końcu cały fragment zbocza traci stabilność. W jednej chwili setki...

Lasery śledziły metalową kulę na orbicie przez około 3 lata. Udało się wykryć niezwykle słabe wirowanie czasoprzestrzeni. Ziemia obraca się nie tylko wewnątrz pustej przestrzeni. Zgodnie z ogólną teorią względności pociąga za sobą także samą czasoprzestrzeń, delikatnie skręcając orbity znajdujących się wokół niej obiektów. Po około 3 latach laserowych pomiarów naukowcy wyłuskali ten efekt z...

Naukowcy stworzyli elektroniczny tatuaż przypominający farbę do twarzy. Kolorowy wzór może monitorować serce, mięśnie i mózg. To nie naklejka, opaska ani kolejny smartwatch. Naukowcy stworzyli przewodzący tusz, który można nanieść pędzlem bezpośrednio na skórę i zamienić kolorowy rysunek w elektrodę rejestrującą pracę serca, mięśni lub mózgu. Zamiast przyklejać do ciała gotowe czujniki, można je po...

Na ścianie w Xultun zachowały się obliczenia ruchu Wenus i Marsa oraz imię ich autora. To pierwszy znany astronom Majów. Nie był królem, wodzem ani bogiem. Nie prowadził armii, nie kazał wznosić piramid, nie zapisał się w kronikach jako zdobywca czy władca. Zamiast tego zostawił po sobie kilka linii obliczeń, naszkicowanych pospiesznie na ścianie niewielkiego...

Sensor wielkości ziarnka grochu działał w rękawicy, ramieniu robota i układzie haptycznym. Udowodniono, że nowoczesne roboty wcale nie muszą myśleć. Dotykasz czujnika z lewej strony, a robot skręca w lewo. Naciskasz od góry, a jego miękki element ugina się albo zwiększa siłę chwytu. Pomiędzy dotykiem i ruchem nie ma procesora, przewodów, programu ani algorytmu analizującego...