Nauka

Nastolatek przeanalizował archiwalne zdjęcia nieba i odkrył trzy galaktyki. Ich historia może potwierdzać przewidywania współczesnej kosmologii. Trzy niewielkie galaktyki znajdują się z dala od większych sąsiadów, a mimo to od dawna nie tworzą nowych gwiazd. To naprawdę duża zagadka, ponieważ w takich warunkach powinny zachować gaz niezbędny do ich powstawania. Możliwe wyjaśnienie znalazł Julian Shapiro,...

Orionidy to wspaniałe zakończenie astronomicznych ciekawostek na październikowym niebie. Noc z 21 na 22 października przyniesie jedno z ciekawszych widowisk astronomicznych tej jesieni. Na niebie pojawią się Orionidy, czyli meteory związane z najsłynniejszą kometą, jaką znamy. Orionidy to coroczny rój meteorów, którego maksimum w 2026 r. przypada na noc z 21 na 22 października. Zjawisko...

Księżyc nie jest tak spokojnym i niezmiennym światem, jak mogłoby się wydawać. Jego wnętrze stopniowo stygnie, a cała struktura powoli się kurczy, pozostawiając na powierzchni ślady potężnych sił działających pod ziemią. Naukowcy przeanalizowali tysiące takich form terenu i odkryli, że skala tego zjawiska jest znacznie większa, niż wcześniej przypuszczano. Najnowsze badanie opublikowane w czasopiśmie The...

Tajemnice księżyca Marsa wyrwiemy już niedługo podczas pierwszej takiej misji w historii podboju kosmosu. Nie ma w tym nawet cienia przesady, bo misja MMX pobierze próbki z powierzchni księżyca innego niż nasz. I wróci z nimi na Ziemię. Mars ma dwa księżyce - Fobosa (Strach) i Deimosa (Przerażenie). Pomimo ogromnej liczby misji wysłanych na Czerwoną...

System kaucyjny zdecydowanie potrzebuje wydajniejszych automatów. Nowa maszyna ma pomieścić nawet 4660 puszek i ograniczyć przestoje. Pełne automaty, kolejki i konieczność wracania do domu z workiem butelek. Chyba każdy z nas to zna… To jedne z najczęstszych problemów polskiego systemu kaucyjnego, z którymi producenci urządzeń próbują się właśnie uporać. Envipco wprowadza do oferty butelkomat Magna,...

ESA zleciła Polakom zbadanie opłacalności księżycowego górnictwa. W grę wchodzą woda, tlen, metale i niezwykle cenny hel-3. Księżyc już za kilka, a może kilkanaście lat, najprawdopodobniej stanie się miejscem działalności kopalń, zakładów produkcyjnych i firm transportowych. Zanim jednak ktokolwiek zacznie na tym zarabiać, trzeba ustalić, czy pozyskiwanie surowców setki tysięcy kilometrów od Ziemi ma w...

Ekstremalny mróz i próżnia to oczywisty problem dla baterii. NASA znalazła jednak rozwiązanie, które może ułatwić eksplorację południowego bieguna Księżyca. NASA opracowała akumulator, który przetrwał temperaturę sięgającą -170 st. C i po ogrzaniu może ponownie dostarczać energię. Nowa technologia powstaje przede wszystkim z myślą o przyszłych wyprawach na Księżyc, gdzie nawet najlepsza elektronika staje się...

Liczba ludności Polski zmniejsza się z roku na rok. Główny Urząd Statystyczny podał podstawowe informacje o sytuacji demograficznej w I półroczu 2026 r. Jak wynika z danych GUS, na koniec czerwca 2026 r. ludność Polski liczyła 37 mln 243 tys. osób.  W pierwszym półroczu 2026 r. liczba ludności Polski zmniejszyła się w stosunku do końca...

Nowy polski czujnik działa jak sztuczna synapsa. Reaguje na błyski trwające 100 mikrosekund i może pomóc w budowie kamer przyszłości. Zwykła kamera rejestruje światło, a później przekazuje informacje do elektroniki, która analizuje obraz. Polscy fizycy stworzyli czujnik działający inaczej, bo potrafi zachować ślad wcześniejszego błysku i wykorzystać go podczas kolejnego pomiaru. Co ciekawe, nie potrzebuje...

W kosmosie wiruje gigantyczna skała, która zdaje się przeczyć temu, co astronomowie wiedzą o planetoidach. Ta tajemnicza bestia kryje zagadkę, która może zmienić nasze wyobrażenie o budowie tych kosmicznych obiektów. Większość dużych planetoid potrzebuje na pełny obrót co najmniej kilku godzin. Tymczasem obiekt o średnicy 2,53 km potrafi wykonać pełny obrót wokół własnej osi w...

Złowiono go w latach 80. na głębokości 500 m. Dopiero mikrotomografia wykazała, że to nieznany wcześniej gatunek. Przez niemal 40 lat leżał w muzealnych zbiorach, a naukowcy byli przekonani, że wiedzą, z jakim zwierzęciem mają do czynienia. Dopiero student paleontologii przyjrzał się gigantycznemu skorupiakowi dokładniej. Okazało się, że okaz o długości 32,2 cm reprezentuje gatunek,...

Powstała polska wersja testu bezsenności SCI. Ocenia zasypianie, nocne pobudki i samopoczucie w ciągu dnia. Sprawdź, jak działa. Nie możesz zasnąć, budzisz się w środku nocy, a rano czujesz się tak, jakby odpoczynku w ogóle nie było? Polscy naukowcy sprawdzili narzędzie, które pozwala uporządkować takie problemy za pomocą zaledwie 8 pytań. W badaniu uczestniczyły 1282...

Laser o długości fali 266 nm pozwolił selektywnie modyfikować defekty diamentu. To naprawdę ważny krok dla technologii kwantowych. Laser ultrafioletowy zmienił strukturę defektów ukrytych wewnątrz diamentu, ale pozostawił praktycznie nienaruszone inne, niezwykle cenne struktury. Naukowcy pokazali, że można modyfikować wybrane niedoskonałości kryształu bez jednoczesnego zmieniania wszystkich pozostałych. To ważna wiadomość dla twórców komputerów i czujników...

Sztuczne Słońce można odpalić w inny, tańszy sposób, dowodzą najnowsze badania amerykańskich naukowców. To z kolei otwiera drogę do szybszego uruchomienia reaktorów termojądrowych i tańszej, czystszej energii. Energia termojądrowa od dekad rozpala wyobraźnię naukowców i inwestorów. Jej potencjał jest ogromny, reakcje podobne do tych, które zasilają Słońce, mogłyby dostarczać energię elektryczną bez spalania węgla, gazu...

Debata trwa, ale sam opór mieszkańców niestety nie wystarcza. Współczesny świat bywa nieprzewidywalny i zaskakujący - niestety nie zawsze są to przyjemne niespodzianki - więc siłą rzeczy człowiek trzyma się tego, co sprawdzone i powtarzalne. Można pieklić się, że już we wrześniu alejki w sklepach wypełniają się zniczami, a na niektóre półki wskakują produkty sygnalizujące...

Naukowcy osiągnęli przełom w budowie zegara zupełnie nowego typu. Po dziesięcioleciach badań zespół z Wiednia opracował pierwszy na świecie samostabilizujący się zegar jądrowy, urządzenie, które będzie mogło mierzyć czas z dużo większą precyzją niż najnowocześniejsze zegary atomowe. To nie jest kolejny gadżet, który za kilka lat trafi na nasze nadgarstki. Stawką jest znacznie wyższa. Chodzi...

Model AI wykorzystujący technikę znaną z generatorów obrazów przewiduje godzinowe przepływy rzek i może wcześniej ostrzegać przed gwałtownymi powodziami. Klasyczne modele hydrologiczne dobrze radzą sobie z pokazywaniem ogólnych zmian przepływu w rzekach, ale gwałtowne powodzie są wyjątkowo niewdzięcznym przeciwnikiem. Po intensywnych opadach ilość wody w korycie może wzrosnąć bardzo szybko, osiągnąć maksimum, a następnie równie...

Ten satelita ma aparat z płynną soczewką i rozkładany wysięgnik. Może fotografować Ziemię oraz własną konstrukcję. Australijski satelita Buccaneer zrobił sobie zdjęcie z orbity, ale nie za pomocą zwykłego aparatu czy smartfonem z selfiestickiem. Wykorzystał do tego płynną soczewkę, która potrafi zmieniać ostrość bez przesuwania szklanych elementów. To pierwsze potwierdzone zastosowanie takiej technologii w przestrzeni...

Nie potrzeba ogromnego teleskopu ani technologii NASA, żeby śledzić satelity. SOHBRIT powstał z dostępnego sprzętu i działa automatycznie. Wystarczy obserwatorium o szerokości 3,7 m, komercyjnie dostępny sprzęt i odpowiednio napisane oprogramowanie. Allen Schnibben z Sandia National Laboratories właśnie udowodnił, że tak przygotowany system może obserwować nawet 80 satelitów podczas jednej pogodnej nocy. Najciekawsze jest jednak...

Trudno o wydarzenie, które bardziej działa na naszą wyobraźnię. Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba odnalazł ślady ogromnej kosmicznej katastrofy, w której zderzyły się ze sobą dwie planety. Oczom naukowców ukazał się przerażający widok. To nie jest historia dotycząca tylko dalekich układów planetarnych. Taki kosmiczny kataklizm przydarzył się także na naszym podwórku. Młoda Ziemia zderzył się z...