Kosmos

Saturn od dziesięcioleci kojarzy się nie tylko z charakterystycznymi pierścieniami, ale również z niezwykłym układem chmur wokół północnego bieguna. Słynny sześciokąt jest jedną z najbardziej osobliwych struktur w atmosferze planety. Teraz teleskop Hubble'a dostrzegł coś, co może być jego południowym odpowiednikiem. Problem w tym, że nowa formacja ma dziesięć boków. Astronomowie obserwują Saturna od wielu...

Ponad kilometr pod ziemią naukowcy mogli zobaczyć ślad jednej z najbardziej tajemniczych substancji we Wszechświecie. Detektor LUX-ZEPLIN zarejestrował pojedyncze zdarzenie pasujące do tego, czego fizycy spodziewają się po cząstce ciemnej materii. Polowanie fizyków na cząstki ciemnej materii trwa od dekad, ale właśnie mogliśmy zbliżyć się do rozwiązanie tej tajemnicy. Eksperyment LUX-ZEPLIN zarejestrował pojedyncze zdarzenie, którego...

W jaki sposób wczesna Ziemia utrzymywała wystarczająco wysoką temperaturę? Taką, żeby mogła istnieć woda w stanie ciekłym, w czasach gdy Słońce świeciło znacznie słabiej. Dwa badania sfinansowane przez NASA odsłoniły tajemnicę niezwykłego wpływu Słońca na klimat naszej planety. Klimat Ziemi zmieniał się dramatycznie przez dziesiątki milionów lat. W różnych momentach główne epoki lodowcowe tymczasowo obniżały...

Wrzesień przyniesie kilka ciekawych okazji do obserwacji nocnego nieba. W Polsce zobaczymy między innymi bliskie spotkania Księżyca z Marsem, Jowiszem i Wenus, równonoc jesienna, nadejście astronomicznej jesieni oraz pełnię nazywaną Księżycem Żniwiarzy lub Kukurydzianym Księżycem. Dobra wiadomość jest taka, że większość ciekawych zjawisk na niebie we wrześniu 2026 r. będzie widoczna gołym okiem, choć w...

Roman jest już w kosmosie. Nowy flagowy teleskop NASA będzie mapował miliardy galaktyk i może znaleźć około 100 tys. nowych planet. NASA właśnie wysłała w kosmos swoje kolejne flagowe obserwatorium. Nancy Grace Roman Space Telescope wystartował na szczycie Falcona Heavy i rozpoczął podróż około 1,5 mln km od Ziemi. Ma lustro wielkości lustra Hubble’a, ale...

SpaceX zainwestuje 100 mld dol. w Starbase Louisiana. Powstanie aż 10 stanowisk startowych dla Starshipów i przeogromne zaplecze techniczne. SpaceX przestał już myśleć o Starshipie tylko jak o rakiecie, która od czasu do czasu poleci w kosmos. Firma przygotowuje właśnie infrastrukturę dla świata, w którym takie pojazdy startują tysiące razy w ciągu roku. W Luizjanie...

Teleskop fotografował zupełnie inny fragment Wszechświata. W kadr przypadkiem weszła znana kometa znajdująca się ponad 10 razy dalej od Słońca niż Ziemia. Teleskop nie miał obserwować żadnej komety. Robił kolejne zdjęcia w ramach ogromnego przeglądu nieba, a niewielki punkt po prostu znalazł się przypadkowo w kadrze. Dopiero po latach naukowcy przeszukali publiczne archiwum i zorientowali...

Trump chce własne West Point, ale dla kosmosu. Co naprawdę oznacza pomysł stworzenia U.S. Space Academy? Próbuję odszyfrować nowy kaprys amerykańskiego prezydenta, co łatwe nie jest. Kiedy Donald Trump mówi, że coś jest „big deal”, to zwykle oznacza to, że zaraz wydarzy się coś głośnego, kontrowersyjnego albo przynajmniej medialnie efektownego. Tym razem padło na kosmos....

Tak wyraźnych zdjęć Betlegezy, ogromnej gwiazdy, która szykuje się do wybuchu, nigdy wcześniej nie widzieliśmy. Betelgeza od lat należy do najbardziej charakterystycznych gwiazd widocznych na nocnym niebie. Ten czerwony nadolbrzym w gwiazdozbiorze Oriona jest tak ogromny, że gdyby znalazł się w miejscu Słońca, jego zewnętrzne warstwy sięgałyby w okolice orbity Jowisza. Teraz astronomowie pokazali jednak...

Śmigło fleXer zaprojektowane w Polsce z myślą o motoparalotniach stało się początkiem historii, która dziś sięga znacznie dalej niż sportowe latanie. Mielecka firma Aeroplan rozwija technologie dla dronów wojskowych, a jej konstrukcje wzbudziły zainteresowanie specjalistów NASA pracujących nad przyszłymi pojazdami latającymi na Marsie. Mielec od dziesięcioleci związany jest z przemysłem lotniczym, a wiedza dotycząca projektowania...

Astronauci nie mają pralki, więc po prostu wyrzucają zużyte ubrania w przestrzeń kosmiczną. Teraz testują pistolet z zimną plazmą, który zabija bakterie bez detergentów. Na ISS nie ma oczywiście pralki. Używane ubrania nie są więc prane, tylko noszone wielokrotnie, a następnie pakowane razem z odpadami. Ostatecznie trafiają do statków transportowych, które po odłączeniu od stacji...

Jeśli ktoś w Polsce przegapił ostatnie zaćmienia, nie oznacza to wcale, że musi czekać dziesiątki lat na kolejną okazję. W ciągu najbliższych miesięcy i lat na polskim niebie pojawi się kilka interesujących zjawisk. Najbliższe zaćmienie Księżyca widoczne w Polsce nastąpi w nocy z 20 na 21 lutego 2027 r. Będzie to jednak zaćmienie półcieniowe, czyli...

Naukowcy odkryli tajemniczą anomalię kryjącą się głęboko pod powierzchnią na południowej półkuli Marsa. To zaskakujące odkrycie rzuca nowe światło na historię Marsa i okresy, w których mogły panować na nim warunki sprzyjające życiu. Mars z zewnątrz wygląda jak planeta podzielona na dwie części. Teraz okazuje się, że podobny podział może sięgać znacznie głębiej. Analiza pola...

Zaćmienie Księżyca 28 sierpnia 2026 r. zapewni nam niezwykły spektakl na niebie. Księżyc przejdzie przez cień Ziemi. To będzie bardzo głębokie częściowe zaćmienie Księżyca, w maksimum aż 96 proc. tarczy Srebrnego Globu znajdzie się w cieniu naszej planety. Problem polega na tym, że w Polsce najciekawsza część zjawiska przypadnie tuż przed zachodem Księżyca. Dlatego warto...

Polska firma Ares Shield opracowała system, który ma chronić satelity przed zagrożeniami ze strony. Jednym z pierwszych klientów będzie amerykańska firma Lonestar Data Holdings, rozwijająca centra danych umieszczane poza Ziemią. Witamy w Gwiezdnych Wojnach made in Poland. Jeszcze kilka lat temu wizja satelity, który musi bronić się przed innym satelitą była czymś raczej niewyobrażalnym. Dzisiaj...

Zaćmienie Księżyca już za kilka dni. Zjawisko będzie widoczne również z Polski, jest jednak pewne "ale". Najciekawsza faza przypadnie bardzo nisko nad zachodnim horyzontem, a w części kraju Księżyc zdąży już zajść. Warto więc wiedzieć, o której godzinie wyjść na zewnątrz i w którą stronę spojrzeć. Zaćmienie Księżyca to niezwykłe widowisko. Pełnia Księżyca przypadnie w...

Astronomowie odkryli gwiazdę, która porusza się szybciej niż jakakolwiek inna znana gwiazda w naszej galaktyce. S301 okrąża supermasywną czarną dziurę Sagittarius A* w centrum Drogi Mlecznej i osiaga prędkości, od których może zakręcić się w głowie. W centrum Drogi Mlecznej znajduje się Sagittarius A*, supermasywna czarna dziura o masie około czterech milionów razy większej od...

Naukowcom z Uniwersytetu Kopenhaskiego udało się odtworzyć pierwotną materię, która wypełniła Wszechświat krótko po Wielkim Wybuchu. Wyniki badań dostarczą nowych informacji na temat najwcześniejszych momentów Wszechświata, a jednocześnie pomogą naukowcom odpowiedzieć na jedno z fundamentalnych pytań fizyki jądrowej. Pierwsze chwile istnienia Wszechświata trudno sobie wyobrazić. Temperatura była wtedy niewyobrażalnie wysoka, a materia nie przypominała jeszcze...

Nowe kosmodromy, korytarze w przestrzeni powietrznej i start nawet w 48 godzin. USA szykują infrastrukturę na ponad 1000 operacji kosmicznych rocznie. Start rakiety ma przestać być już operacją, pod którą przez wiele dni podporządkowuje się kawałek wybrzeża i przestrzeni powietrznej. Administracja Donalda Trumpa chce, aby pod koniec dekady amerykański system był w stanie obsłużyć ponad...

Astronauci zabiorą na Księżyc miliony mikroorganizmów. Część z nich może przetrwać w zacienionych zakamarkach. Człowiek nie poleci na Księżyc sam. Razem z astronautami przybędą bakterie i grzyby żyjące na naszej skórze, w organizmie, skafandrach i statkach kosmicznych. Dotąd można było zakładać, że księżycowe środowisko szybko zrobi z nimi porządek. Nowe badanie pokazuje jednak, że w...