Kosmos

Astronomowie w końcu wyjaśnili, czemu układ V Sagittae świeci tak jasno. Wygląda na to, że biały karzeł pożera większą gwiazdę i szykuje się do spektakularnej śmierci. Wreszcie wyjaśniono, dlaczego odległy układ V Sagittae świeci tak nienaturalnie jasno. Okazuje się, że biały karzeł żyje tam na koszt większej gwiazdy, wysysając jednocześnie z niej materię i zamieniając...

Siedemnaście misji kosmicznych i dziesiątki teleskopów naziemnych dostarczyły danych, które prawdopodobnie trafią do przyszłych podręczników. Co ustaliliśmy o przybyszu spoza naszego systemu planetarnego? Wczoraj kometa minęła Ziemię w odległości 269 mln kilometrów - teraz, z naszej perspektywy, 3I/ATLAS powoli odlatuje w międzygwiezdną ciemność. Zanim jednak zniknie z pola widzenia astronomów to ostatnia fala obserwacji -...

Polska optyka w misji Mani ma zobaczyć na Księżycu głazy, klify i jaskinie jeszcze zanim wylądują tam ludzie z programu Artemis. Stawką jest bezpieczeństwo przyszłych lądowań. Europejska misja Mani, współtworzona przez polskie firmy i naukowców, ma zamienić Księżyc w precyzyjnie zmapowany teren budowy. Orbiter z polskim instrumentem optycznym z wysokości około 50 km ma wychwytywać...

Niebieskie błyski w kosmosie jednak nie są supernowymi. Nowe dane wskazują na czarną dziurę, która w kilka dni zmieliła masywną gwiazdę. Przez lata astronomowie głowili się, co stoi za krótkimi, oślepiająco jasnymi niebieskimi rozbłyskami, które na kilka dni rozświetlają kosmos, a potem dogasają, zostawiając po sobie echo w promieniach X i radiu. Teraz rekordowy rozbłysk...

Najpierw była egzoplanetą. Potem stała się chmurą pyłu. A teraz? Wygląda na to, że całkiem ekscytujące odkrycie. Astronomowie rzadko pozwalają sobie na otwarte emocje, ale Paul Kalas z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley nie kryje ekscytacji. Podczas obserwacji gwiazdy Fomalhaut - jednego z najjaśniejszych punktów na ziemskim niebie - dostrzegł coś nietypowego. W 2023 r. Teleskop...

Sonda NASA Europa Clipper, której głównym celem jest lodowy księżyc Jowisza, złapała po drodze kometę międzygwiezdną 3I/Atlas. Choć głównym celem najnowszej i niezwykle ambitnej misji NASA jest lodowy księżyc Jowisza o nazwie Europa, inżynierowie z pasją udowadniają, że potrafią wycisnąć z aparatury naukowej znacznie więcej. Sonda Europa Clipper, która wystartowała w październiku 2024 r., znajduje...

Kometa 3I/Atlas znajdzie się w piątek 19 grudnia w punkcie najbliższym Ziemi. Z tej okazji Avi Loeb opublikował właśnie zestawienie 15 anomalii, które jego zdaniem sugerują, że mamy do czynienia z czymś znacznie bardziej złożonym niż tylko bryłą brudnego lodu pędzącą przez próżnię. Avi Loeb, profesor z Harvardu, astrofizyk i poszukiwacz obcych cywilizacji, opisuje kolejne...

Tłok na niskiej orbicie może doprowadzić do tego, że Ziemia stanie się więzieniem, w którym funkcję krat pełnić będą kosmiczne śmieci. Jesteśmy coraz bliżej katastrofy. Wszyscy kochamy szybki internet od Elona Muska i piękne zdjęcia Ziemi z kosmosu, ale cena, jaką za to płacimy, rośnie w wykładniczym tempie. Przestrzeń wokół naszej planety, niegdyś pusta i...

Naukowcy nie mogli uwierzyć własnym oczom, gdy Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba przesłał na Ziemię dane dotyczące obiektu PSR J2322-2650b. To egzoplaneta, która łamie niemal wszystkie zasady formowania się ciał niebieskich. Nie wiemy jak powstała, nie wiemy nawet, czy to na pewno jest planeta. Kiedy NASA uruchamiała Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba (JWST), spodziewaliśmy się pięknych zdjęć...

Oczy wszystkich astronomów zwrócone są w jedną stronę. Kometa 3I/Atlas właśnie mija Ziemię, a najnowsze zdjęcia wprawiają naukowców w osłupienie. Przed kometą ciągnie się struktura, jakiej w historii obserwacji kosmosu jeszcze nie widzieliśmy. To, co najbardziej intryguje w komecie 3I/Atlas, to nie sama jej obecność, ale to, co dzieje się w jej bezpośrednim sąsiedztwie. Zdjęcia...

Szanse na znalezienie życia i drugiej Ziemi w kosmosie właśnie mocno wzrosły. Wszystko za sprawą najnowszego odkrycia japońskich astrofizyków. Od lat astronomowie i poszukiwacze życia pozaziemskiego drapią się w głowę nad zagadką: skąd w naszym Układzie Słonecznym wzięło się tyle pierwiastków promieniotwórczych? Wiemy, że tu były, bo ich ślady znajdujemy w prastarych meteorytach. To nie...

Od uderzenia sondy w 1959 r. Księżyc zdecydowanie nie jest już dziewiczym światem. Badacze mówią o nowej epoce: księżycowym antropocenie. Przez lata lubiliśmy wyobrażać sobie Księżyc jako wieczny, niezmienny krajobraz – raz na zawsze utrwalony w szarościach regolitu. Zespół badaczy przekonuje jednak, że ten obraz jest już nieaktualny. Ich zdaniem od 1959 r. żyjemy w...

NASA znów rozdaje kosmos za darmo. Przygotowała kalendarz naukowy na 2026 rok, który każdy może pobrać, wydrukować i powiesić na ścianie. W środku czekają nie tylko spektakularne zdjęcia, lecz także krótkie opisy misji, zjawisk i eksperymentów. Amerykańska agencja znowu przygotowała pełnoprawny kalendarz ścienny do samodzielnego wydruku. To porządny plik PDF w jakości do druku, uzupełniony...

Kometa 3I/Atlas zbliża się do Ziemi, a naukowcy na całym świecie głową się nad zagadką jej antywarkocza. Jego natura pozostaje zagadką - napisał Avi Loeb, profesor z Harvardu. Kometa 3I/Atlas w ostatnich dniach bezustannie zbliża się do Ziemi. Przecina milczącą i zimną przestrzeń kosmiczną z imponującą prędkością 60 km/s. Teraz znajduje się w odległości około 270,5...

Bridgmanit - najpowszechniejszy minerał płaszcza naszej planety - okazał się zbiornikiem wody. To on mógł uratować wodę Ziemi przed ucieczką w kosmos. Na młodej Ziemi dominował żar, a nie błękit oceanów. Powierzchnię i wnętrze planety wypełniał rozgrzany do czerwoności ocean magmy, w którym ciekła woda nie miała po prostu szans przetrwać. A jednak miliardy lat...

Jeden z satelitów Elona Muska należący do konstelacji Starlink musiał wykonać manewr awaryjny, by uniknąć zderzenia z chińskim satelitą. Kosmos robi się coraz bardziej ciasny, a najnowszy incydent jest tego najlepszym dowodem. We wtorek, 9 grudnia, z Centrum Startowego Jiuquan na pustyni Gobi wystartowała chińska rakieta Kinetica 1. Był to start komercyjny, a na pokładzie...

Kometa 3I/Atlas wynurzyła się zza Słońca i zaskoczyła astronomów. Najnowsze zdjęcia z Obserwatorium Gemini North pokazują, że kosmiczny podróżnik zmienił barwę. Kosmos rzadko daje nam drugą szansę na dobre ujęcia, zwłaszcza gdy mowa o gościach, którzy wpadają tu tylko przejazdem. Kometa 3I/Atlas to obiekt międzygwiezdny, który nie pochodzi z naszego podwórka, lecz narodziła się wokół...

Nowe obserwacje w promieniach X ujawniają, że gwałtowne wybuchy gwiazd tworzą znacznie więcej chloru i potasu, niż zakładały dotychczasowe modele. To idealny przepis na życie. Jedna z najsłynniejszych supernowych w Drodze Mlecznej właśnie odsłoniła brakujący fragment kosmicznego przepisu na życie. Dzięki danym z satelity XRISM astrofizycy odkryli, że szczątki gwiazdy Cassiopeia A są niespodziewanie bogate...

Antarktyda zamienia się w kosmiczne obserwatorium. NASA szykuje balony do polowania na neutrina i antycząstki związane z ciemną materią. Program balonów naukowych NASA wraca na Antarktydę z dwiema ambitnymi misjami, które celują w najtrudniejsze zagadki współczesnej astrofizyki. Z lodowej pokrywy w pobliżu stacji McMurdo wystartują jeszcze w grudniu 2 ogromne balony stratosferyczne: PUEO, polujący na...

Mars Express sfotografował krater o kształcie motyla. Nietypowe skrzydła zdradzają obecność lodu pod powierzchnią Marsa. Europejska sonda Mars Express sfotografowała krater, który na pierwszy rzut oka przypomina rozpostarte skrzydła motyla. Nietypowy kształt powstał w wyniku uderzenia kosmicznego kamienia pod bardzo płytkim kątem, co sprawiło, że wyrzucony materiał rozlał się w dwóch przeciwnych kierunkach. ESA podkreśla,...