Nauka

Dzięki sieci radioteleskopów obejmującej dystanse porównywalne z rozmiarem Ziemi naukowcy po raz pierwszy oszacowali chwilową moc dżetów z Cygnusa X-1. Cygnus X-1, jeden z najbardziej znanych układów z czarną dziurą, znów dostarczył astrofizyce bardzo twardych danych. Międzynarodowy zespół kierowany z Curtin University zmierzył moc i prędkość jego dżetów, czyli strumieni materii wyrzucanych z okolic czarnej...

To był jeden z najbardziej widowiskowych transportów tego roku. Potężna, mierząca grubo ponad sto metrów konstrukcja, która niedawno posłużyła do wystrzelenia rakiety, właśnie dotarła do gigantycznego hangaru. NASA odholowała z powrotem do Vehicle Assembly Building swoją mobilną platformę startową, z której 1 kwietnia wystartowała misja Artemis II. Konstrukcja wróciła do bazy nie tylko po to,...

Przez dekady pierwsze gwiazdy we Wszechświecie istniały głównie w symulacjach, równaniach i rekonstrukcjach. Teraz astronomowie mają to, co może być najmocniejszym jak dotąd śladem ich istnienia. Dwa nowe preprinty oparte na obserwacjach z teleskopu Jamesa Webba opisują niewielki obiekt nazwany Hebe, znajdujący się tuż obok galaktyki GN-z11, z epoki zaledwie około 430 mln lat po...

Sama obecność planety w strefie życia nie wystarczy. Bez odpowiedniej ilości wody może ona szybko zamienić się w piekło. W astronomii do tej pory trzymaliśmy się dość prostej zasady: jeśli planeta krąży w tzw. strefie życia, to ma szansę na oceany, łagodny klimat, a może i na znalezienie samego życia. Najnowsze badania dowodzą jednak, że...

To jeden z charakterystycznych obiektów w Polsce, ale od dawna nie może świecić dawnym blaskiem. Wreszcie się to zmieni, bo na Śnieżce dojdzie do przełomowego remontu. O remoncie obserwatorium na Śnieżce mówi się od lat. Obiekt będący w kiepskim stanie technicznym pozostaje zamknięty od 2015 r. Wkrótce nadejść mają lepsze czasy. W końcu. Instytut Meteorologii...

To była jedna z najstarszych zagadek w świecie inżynierii. Przez dokładnie sto lat badacze nie potrafili wyjaśnić, skąd bierze się niewyobrażalna wytrzymałość tego popularnego materiału. Aż do teraz. Choć wzmacniana guma od dziesięcioleci dosłownie napędza nasz świat (od opon samochodowych, przez uszczelki, aż po ciężkie maszyny przemysłowe), to sekret jej fenomenalnej wytrzymałości przez lata spędzał...

Inspiracja czarną dziurą zaowocowała nowym sposobem badania struktur półprzewodnikowych cieńszych niż ludzki włos. Polski zespół pokazał, że sposób myślenia znany z jednego z najsłynniejszych obrazów współczesnej astronomii może stać się bardzo praktycznym narzędziem do mierzenia nanoobiektów, które są fundamentem nowoczesnych układów fotonicznych i przyszłych technologii obliczeniowych. Jak czytamy na łamach Nauka w Polsce, najpierw ich...

Zwykły hematyt może okazać się cennym materiałem dla elektroniki nowej generacji. Naukowcy wykazali w nim kluczową własność związaną z altromagnetyzmem. Hematyt, czyli bardzo powszechny tlenek żelaza będący jednym z głównych składników rdzy, może okazać się znacznie cenniejszy, niż moglibyśmy się tego na pierwszy rzut oka spodziewać. Zespół z Oak Ridge National Laboratory potwierdził w nim...

Ostatnie Pokolenie wypełniło swoją misję i ogłasza koniec działań – poinformowali aktywiści w swoim komunikacie. I chociaż wynika z tego, że są zadowoleni, to trudno nie mieć wrażenia, że sukcesem miało być coś innego. Tylko czy w ogóle taki scenariusz wchodził w rachubę? Dwa lata temu białą flagę wywiesiło austriackie Ostatnie Pokolenie. Organizacja poinformowała, że...

Analiza osadów z nocników z Novae i Marcianopolis pokazała, że starożytne artefakty mogą odsłonić historię chorób pasożytniczych. Rzymskie nocniki wykopane na terenach dzisiejszej Bułgarii okazały się bardzo interesujące. Jak czytamy na łamach Nauka w Polsce, w ich skamieniałych osadach polscy badacze natrafili na istne biologiczne archiwum grozy – doskonale zachowane ślady pasożytów jelitowych i patogenów...

Polska firma wchodzi do misji Titan, która ma łączyć obrazowanie i analizę danych bezpośrednio na satelicie. To bardzo ważny kierunek dla przyszłości obserwacji Ziemi. Udział Scanway w amerykańskiej misji Titan to coś znacznie więcej, niż tylko dostarczenie kolejnej kosmicznej kamery. Polska firma buduje system obrazowania, który ma wywrócić do góry nogami dotychczasową filozofię działania na...

Miasto uruchamia pilotażowy system kodowania worków na odpady - rozwiązanie, które jednych uspokaja, innych niepokoi, a wszystkich niepokoi kwestia prywatności. Dyskusje w Sieci wrą. Jarosław wprowadza system naklejek z kodami kreskowymi przypisanymi do konkretnej nieruchomości. Każdy mieszkaniec otrzymuje pakiet 50 kodów, a zasada jest prosta: jeden worek = jeden kod. Naklejkę trzeba umieścić w widocznym...

Najnowsze badania komety 3I/Atlas ujawniają fascynujący proces. Ten kosmiczny wędrowiec dosłownie zmienia się na naszych oczach, zdradzając sekrety narodzin obcych światów. Astronomowie mają niezwykle rzadko okazję zajrzeć w przeszłość innych układów planetarnych. Kometa 3I/Atlas to dopiero trzeci zarejestrowany obiekt, który narodził się przy innej gwieździe, a teraz z ogromną prędkością przecina nasz Układ Słoneczny. Taka...

Ministerstwo Klimatu i Środowiska ostrzega przed dezinformacją – gdzie kończy się krytyka, a zaczyna manipulacja? Ministerstwo Klimatu i Środowiska ostrzega przed falą dezinformacji na temat systemu kaucyjnego. Resort w swoim oświadczeniu informuje, że w ostatnich dniach odnotowano "zwiększoną liczbę doniesień na temat nieprawdziwych, zmanipulowanych lub uproszczonych informacji na temat funkcjonowania systemu kaucyjnego, noszących znamiona zorganizowanej...

Dowódca Artemis II powiedział, że lądowanie ludzi na Księżycu jest technicznie wykonalne i możliwe szybciej, niż wcześniej sądzono. Po 10-dniowej misji wokół Srebrnego Globu astronauci mówią wprost, że lądowanie ludzi wygląda dziś na bardziej osiągalne, niż wydawało się to przed lotem. Najmocniej wybrzmiały słowa dowódcy misji Reida Wisemana, który stwierdził, że jeśli na pokładzie byłby...

Poznański biurowiec "zakładał spełnienie zaostrzonych wymagań bezpieczeństwa". Jego projektanci stawiają nie tylko na ochronę. Poznański Nowy Rynek C, realizowany przez Skanska Commercial Development Europe, jako pierwszy budynek biurowy w Polsce otrzymał certyfikat potwierdzający spełnienie wymagań budowli ochronnej ukrycia kategorii 1 – pochwaliła się firma Skanska. Co to oznacza? Chodzi m.in. o odporność na skutki klęsk...

Kosmiczne skały skrywają wiele fascynujących tajemnic, ale tego badacze zupełnie się nie spodziewali. Analizując fragmenty marsjańskich meteorytów wypożyczonych z renomowanego ośrodka NASA, europejscy naukowcy dokonali odkrycia, które na pierwszy rzut oka brzmi jak ponury żart. Na powierzchni próbek z Czerwonej Planety zidentyfikowano bowiem tusz ze zwykłych długopisów. Analiza materii pozaziemskiej to sterylne pomieszczenia, naukowców w...

"Potrzeba czasu". To z jednej strony odpowiedź prawdziwa, a z drugiej zastanawiająca, bo wydaje się, że odpowiadający za wdrożenie systemu kaucyjnego mogli pewne rzeczy przewidzieć. Do dziś nie brakuje osób, które na widok przepełnionego bądź niedziałającego automatu najchętniej wznieśliby ręce ku niebiosom na znak frustracji. Nie mogą, bo ściskają w dłoniach worek z opakowaniami. Tymczasem...

To jeden z ciekawszych ruchów na styku zbrojeniówki i kosmosu w Niemczech. Rheinmetall i OHB dostały zgodę na wspólne przedsięwzięcie dla Bundeswehry. Niemcy wykonali właśnie ruch, który pokazuje, jak bardzo bezpieczeństwo wojskowe przesuwa się dziś w stronę kosmosu i sieci. Niemiecki urząd antymonopolowy zgodził się na utworzenie wspólnego przedsięwzięcia przez Rheinmetall Digital i producenta satelitów...

DESI ukończył największą trójwymiarową mapę Wszechświata. To może być początek poważnego kryzysu dla dotychczasowego modelu kosmologii. Projekt DESI (Dark Energy Spectroscopic Instrument) właśnie sfinalizował budowę największej w dziejach, trójwymiarowej mapy Wszechświata. Brzmi to jak spektakularny sukces inżynieryjny i bez wątpienia właśnie nim jest. Jednak prawdziwy ciężar tego osiągnięcia kryje się zupełnie gdzie indziej. Chodzi o...