Mocny argument za życiem na Marsie. Niezwykły węgiel kryje się w skałach
To jedna z tych wiadomości, po przeczytaniu której mam ciarki. Łazik Perseverance wykrył złożony węgiel w skałach Czerwonej Planety. Czy NASA właśnie znalazła dowody na istnienie starożytnego życia na Marsie?
Niesamowite informacje docierają do nas dzięki naukowcom z Planetary Science Institute. Ich odkrycie potwierdza tezę, że na Marsie mogło istnieć kiedyś życie, a marsjańskie mułowce mogą zawierać ślady starożytnych mikrobów
We wrześniu 2025 r. NASA ogłosiła, że łazik Perseverance odkrył potencjalną biosygnaturę, czyli substancję lub strukturę, która może mieć pochodzenie biologiczne. Nowy artykuł, opublikowany w czasopiśmie Science Advances, jednoznacznie potwierdza wykrycie węgla organicznego, budulca życia, w tych samych dwóch skałach z formacji Bright Angel i opisuje bardziej szczegółowo, co możemy powiedzieć o tej materii organicznej.
Tak badano skały na Marsie
Ashley Murphy, badaczka w Planetary Science Institute, współkierowała pracą naukową z Kyle'em Uckertem, zastępcą głównego badacza instrumentu SHERLOC. Korzystając z instrumentu SHERLOC (Scanning Habitable Environments with Raman & Luminescence for Organics & Chemicals) na ramieniu robota łazika Perseverance, zespół przeprowadził spektroskopię Ramana na wielu skałach i pobrał próbkę z jednej skały, nazwanej Cheyava Falls, w formacji Bright Angel w kraterze Jezero.
Spektroskopia Ramana to nieniszcząca metoda wykrywania i mapowania minerałów i związków organicznych w skałach oświetlonych światłem laserowym.
Zespół wykrył obecność węgla makrocząsteczkowego (MMC), czyli dużych, splątanych sieci atomów węgla, powszechnie występujących w skałach na Ziemi i meteorytach. MMC może pochodzić ze źródeł biotycznych lub abiotycznych (nieożywionych).
Najbardziej fascynujące odkrycie
Miliardy lat temu koryto rzeki niosło wodę i osady do krateru Jezero. Drobnoziarnisty osad osiadł na dnie, zanim ostatecznie stwardniał, tworząc skały mułowcowe, które analizował zespół. MMC wykryto w połączeniu z tymi drobnoziarnistymi osadami, a także z minerałami węglanowymi i siarczanowymi, które powstały później podczas przemiany wodnej, co sugeruje możliwe umiejscowienie substancji organicznych w dwóch lub więcej momentach w historii geologicznej.
Chociaż konkretny mechanizm powstawania MMC wykrytego w mułowcach Bright Angel pozostaje nieznany, to i tak jest to jedno z najbardziej fascynujących odkryć do tej pory – powiedziała Murphy.
Węgiel organiczny w pobliżu powierzchni
Analiza wykazała również, że MMC zachowało się zaledwie na głębokość mikronów pod powierzchnią Marsa, czyli mniej niż grubość kartki papieru. Oznacza to najpłytsze wykrycie MMC na Marsie. Znalezienie złożonych cząsteczek organicznych tak blisko powierzchni w tak trudnym środowisku, jak Mars, gdzie światło słoneczne i inne czynniki środowiskowe niszczą związki organiczne, jest godne uwagi.
Środowisko powierzchni Marsa zawiera promieniowanie i utleniacze chemiczne, które niszczą substancje organiczne, a symulacje laboratoryjne na Ziemi wykazały, że czas przetrwania substancji organicznych w warunkach marsjańskich, zwłaszcza na powierzchni lub w jej pobliżu, zależy od czynników takich jak rodzaj cząsteczki organicznej i otaczające minerały – powiedziała Murphy.
Dodała ona, że MMC wykryty w mułowcach Bright Angel jest albo odporny na degradację, albo został wystarczająco osłonięty przez inne minerały, takie jak gliny lub bogata w żelazo gleba marsjańska
Co więcej, próbkę pobrano ponad 3218 km od miejsca, w którym łazik Curiosity NASA wykrył substancje organiczne w kraterze Gale.
To wskazuje, że miliardy lat temu materia organiczna mogła występować nie tylko lokalnie, ale także w bardziej powszechnych jeziorach i rzekach na Marsie - podkreśla Murphy.
Laboratoria Ziemi podejmą decyzję
Ani łazik Curiosity w kraterze Gale, ani łazik Perseverance w kraterze Jezero nie dysponują dużym i energochłonnym sprzętem niezbędnym do ustalenia, czy Bright Angel zawiera skamieniałe mikroorganizmy.
Perseverance został zbudowany z myślą o wykryciu potencjalnych biosygnatur, takich jak te znalezione w skałach wodospadu Cheyava. Jednak, aby potwierdzić, czy za tym odkryciem stoi życie, czy też geologia, potrzebne są bardziej zaawansowane narzędzia w laboratoriach na Ziemi.
Jeśli pewnego dnia zespół będzie miał dostęp do próbek przywiezionych z tej lokalizacji na Marsie, ma nadzieję przeprowadzić analizę minerałów i substancji organicznych z większą rozdzielczością i przy użyciu instrumentów o większej czułości. Pozwoli to lepiej zrozumieć pochodzenie MMC i dowiedzieć się, co może nam ono powiedzieć o związkach organicznych na Marsie.
Dziennikarz Spider's Web, zajmuje się tematyką militariów i obronności. Jest pasjonatem lotnictwa, broni pancernej i miłośnikiem symulatorów. Pisze o nowych technologiach, takich jak broń hipersoniczna czy laserowa. Interesuje się historią konfliktów oraz Chin i Wietnamu w XX wieku. Dziennikarzem jest od 1998 roku. Pracował w Super Expressie, Gazecie Wyborczej, Purepc. Jest autorem trzech książek poświęconych wojnie w Wietnamie. Prywatnie interesuje się również fizyką, grami, kotami i kolarstwem górskim.