SOK-iści będą mogli cię przeszukać. Dostaną potężne uprawnienia
Rząd chce, aby Straż Ochrony Kolei mogła lepiej dbać o bezpieczeństwo. Plany argumentowane są sytuacją geopolityczną.
Ministerstwo Infrastruktury przedstawiło projekt ustawy o "zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw". Jak wyjaśniono, "aktualna sytuacja geopolityczna związana z zagrożeniami o charakterze terrorystycznym oraz konfliktem zbrojnym na Ukrainie wymusza konieczność dostosowania przepisów z zakresu funkcjonowania straży ochrony kolei".
SOK z nowymi uprawnieniami
W celach projektu czytamy o konieczności "prewencyjnego sprawdzania osoby i jej bagażu podczas interwencji".
W celu wzmocnienia możliwości operacyjnych straży ochrony kolei odpowiedzialnej m.in. za bezpieczeństwo na obszarze kolejowym, zarówno w wymiarze zabezpieczenia tego obszaru przed niepożądaną ingerencją o charakterze terrorystycznym, a także podniesienia bezpieczeństwa osób przejeżdżających lub przechodzących przez linie kolejowe w wyznaczonych do tego miejscach, konieczne jest wprowadzenie zmian systemowych polegających na powierzeniu straży ochrony kolei dodatkowych zadań i uprawnień, w tym m.in. takich jak prewencyjne sprawdzenie osoby i jej bagażu podczas interwencji, pełne wykorzystanie systemów monitoringu wizyjnego, w tym bezzałogowych statków powietrznych oraz kamer nasobnych, użycie nieinwazyjnych środków obezwładniających, innych niż elektryczne urządzenia obezwładniające.
Ministerstwo uzasadnia, że nadanie nowych uprawnień straży ochrony kolei wynika z potrzeby poprawy bezpieczeństwa w transporcie kolejowym, "w szczególności na przejazdach kolejowo-drogowych, dworcach kolejowych czy też na terenie infrastruktury kolejowej nieczynnej". Nadanie Straży Ochrony Kolei nowych uprawnień ma być konieczne "celem wzmocnienia bezpieczeństwa kolei wobec zagrożeń dla transportu kolejowego, a przedmiotowy projekt w tym zakresie jest konsekwencją występowania w 2025 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na obszarach kolejowych aktów dywersyjnych".
Funkcjonariusze Straży Ochrony Kolei mieliby otrzymać uprawnienia do "udzielania pouczeń, zwracania uwagi, ostrzegania lub wydawania poleceń porządkowych". Mieliby też prawo "przeszukania osób, rzeczy, pomieszczeń i środków transportu w trybie i w przypadkach określonych w przepisach ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2025 r. poz. 860, z późn. zm.)".
Oprócz tego mowa o:
- przyznaniu funkcjonariuszom straży ochrony kolei uprawnienia do badania stanu trzeźwości osób na obszarze kolejowym, w pociągach i innych pojazdach kolejowych oraz w pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podróżnych korzystających z transportu kolejowego na dworcach kolejowych
- przyznaniu funkcjonariuszom straży ochrony kolei uprawnienia do obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń w miejscach publicznych na obszarze kolejowym, w pociągach i innych pojazdach kolejowych oraz w pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podróżnych korzystających z transportu kolejowego na dworcach kolejowych
- przyznaniu funkcjonariuszom straży ochrony kolei uprawnienia do rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu i dźwięku przebiegu interwencji służbowej na obszarze kolejowym, w pociągach i innych pojazdach kolejowych oraz w pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podróżnych korzystających z transportu kolejowego na dworcach kolejowych
W projekcie przewidziano także "rozszerzenie katalogu środków przymusu bezpośredniego, jakich może użyć funkcjonariusz straży ochrony kolei"
Wymienia się siatki obezwładniające, plecakowe miotacze substancji obezwładniających, środki i urządzenia przeznaczone do zniszczenia albo unieruchomienia bezzałogowego statku powietrznego albo przejęcia kontroli nad jego lotem, z wyłączeniem środków oddziaływujących na systemy elektroniczne, telekomunikacyjne i teleinformatyczne.
Projekt przewiduje również przyznanie Straży Ochrony Kolei uprawnienia do kierowania ruchem drogowym i jego kontroli na obszarze kolejowym, w tym na przejazdach kolejowo-drogowych, czy kontroli stanu trzeźwości kierujących pojazdami. Funkcjonariusze otrzymaliby prawo do zatrzymywania i kontroli pojazdów w celu "sprawdzenia jego ładunku oraz przeglądania zawartości bagaży, w przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia przy jego użyciu".
- Projektowane rozwiązania odciążą Policję w realizacji zadań z zakresu ruchu drogowego, przyczynią się również do zwiększenia wykrywalności tego typu zdarzeń, co będzie miało bezpośredni wpływ na zmniejszenie niebezpiecznych sytuacji na styku transportu drogowego i kolejowego. Nadanie nowych uprawnień straży ochrony kolei wynika z potrzeby poprawy bezpieczeństwa w transporcie kolejowym, w szczególności na przejazdach kolejowo-drogowych, dworcach kolejowych czy też na terenie infrastruktury kolejowej nieczynnej - przekonuje resort.
Zdjęcie główne: FotoDax / Shutterstock
W Spider’s Web od kwietnia 2021 zajmuje się tematami związanymi z ekologią, przyrodą, ochroną środowiska, architekturą, miastami przyszłości, transportem publicznym z pociągami na czele i, rzecz jasna, wpływem technologii na nasze zwykłe życie. Zaczynał od pisania o grach – przede wszystkim w serwisie gamezilla.pl, z przerwą na gram.pl. Następnie zajął się opisywaniem technologii, robiąc to w takich portalach jak next.gazeta.pl, a potem serwisach technologicznych grupy WP (tech.wp.pl, dobreprogramy.pl, gadżetomania.pl – będąc redaktorem prowadzącym – czy polygamia.pl). Prywatnie fan Morrisseya, morza, bloków z wielkiej płyty i dziwnych budynków, o których zdarza mu się zresztą pisać.