Cztery amerykańskie bazy wojskowe powstają w Polsce. Ruszyła wielka budowa
W niewielkim Świętoszowie na Dolnym Śląsku powstaje jedna z najważniejszych inwestycji wojskowych w historii współpracy Polski i Stanów Zjednoczonych. Powstaje tam nowoczesna baza dla niemal 5 tys. amerykańskich żołnierzy wraz z pełnym zapleczem logistycznym, technicznym i socjalnym.

Świętoszów, niewielka miejscowość w województwie dolnośląskim licząca niespełna dwa tysiące mieszkańców, przygotowuje się na bezprecedensową transformację. Na obszarze aż 160 hektarów powstanie nowoczesna, scentralizowana baza dla żołnierzy Stanów Zjednoczonych.
Skala tego przedsięwzięcia całkowicie odmieni dotychczasowy karjobraz logistyczny polskiej armii i przypieczętuje stałą obecność sojuszników na wschodniej flance NATO.
Koniec rozproszenia, czas na jedną megabazę
Do tej pory żołnierze amerykańskiej Pancernej Brygadowej Grupy Bojowej byli rozlokowani w kilku różnych punktach regionu. Swoje zadania wykonywali między innymi w Żaganiu, Trzebieniu oraz Bolesławcu.
W samym Świętoszowie korzystali dotychczas z infrastruktury 10 Brygady Kawalerii Pancernej oraz tymczasowej bazy przeładunkowej, znanej jako Intermediate Staging Base. Ten przejściowy obiekt pozwalał głównie na magazynowanie sprzętu bezpośrednio po przerzucie wojsk, jednak nie gwarantował warunków niezbędnych do długofalowego funkcjonowania tak dużej formacji.
Strategia Pentagonu i polskiego Ministerstwa Obrony Narodowej ulega jednak zasadniczej zmianie. Rozproszone dotąd siły zostaną zjednoczone w jednym miejscu. Docelowo prawie pięć tysięcy amerykańskich pancerniaków zamieszka i będzie trenować w jednym kompleksie.
Nowe centrum operacyjne powstanie od zera i zyska status oficjalnej bazy Pancernej Brygadowej Grupy Bojowej, określanej w nomenklaturze wojskowej jako Brigade Operations Facility.
Infrastruktura jak w dobrze naoliwionej maszynie
Plan zagospodarowania 160-hektarowego terenu robi wrażenie swoim rozmachem. Architekci i planiści wojskowi przewidzieli budowę blisko stu nowych obiektów, które stworzą w pełni autonomiczne miasteczko.
Sercem strefy mieszkalnej stanie się dwanaście nowoczesnych budynków koszarowych. Komfort i zaplecze socjalne dla 4800 żołnierzy zapewnią trzy ogromne stołówki wyposażone w zaawansowane zaplecze kuchenne.
Życie codzienne w bazie ułatwi także specjalny budynek rekreacyjny, rozbudowane centrum sportowe oraz nowoczesna przychodnia medyczna, gwarantująca pełną opiekę zdrowotną bez konieczności obciążania lokalnej, cywilnej służby zdrowia.
Inwestycja ta ma jednak przede wszystkim wymiar stricte bojowy i dowódczy. Na terenie bazy wyrośnie budynek sztabowy przeznaczony dla dowództwa całej brygady, a także siedem mniejszych obiektów sztabowych, które posłużą poszczególnym batalionom.
Sprawne zarządzanie taktyczne ułatwi czternaście budynków operacyjnych zaprojektowanych z myślą o trzydziestu siedmiu kompaniach. Kluczowym elementem bazy będzie również siedem wielkich hal remontowych, przy których powstaną specjalistyczne parkingi dla pojazdów taktycznych, w tym dla najcięższych czołgów Abrams.
Całość dopełni magazyn batalionu wsparcia oraz zaawansowany technicznie obiekt dla systemów informatycznych, oparty na bezpiecznych i odizolowanych sieciach teleinformatycznych. Całość prac realizowana jest na mocy umowy o wzmocnionej współpracy obronnej (EDCA), którą rządy Polski i Stanów Zjednoczonych podpisały w 2020 r.
Kolej i paliwo, czyli fundamenty nowoczesnej logistyki
Wielkie budowy rzadko zaczynają się od stawiania murów koszar. Kluczem do sukcesu w logistyce wojskowej jest transport, dlatego Rejonowy Zarząd Infrastruktury we Wrocławiu zakończył już pierwszą fundamentalną fazę projektu.
W maju, po blisko dwóch latach intensywnych prac, oddano do użytku trzykilometrową bocznicę kolejową wraz z nowoczesną rampą przeładunkową. Torowisko odchodzi w rejonie stacji Świętoszów od linii kolejowej numer 283, która choć obecnie jest nieczynna, przechodzi równoległą rewitalizację realizowaną przez PKP. Dzięki temu transport ciężkiego sprzętu pancernego drogą szynową stanie się płynny i niezależny od sieci dróg publicznych.
Bocznica kolejowa powstała właśnie na potrzeby bazy. Cały sprzęt ciężki, taktyczny, czołgi czy ciężarówki będą transportowane drogą kolejową. Na rampie będą rozładowywane i dopiero przewożone na teren obiektu. Żołnierze w nowej bazie będą stacjonować w trybie rotacyjnym dziewięciomiesięcznym - tłumaczy serwisowi Polska Zbrojna Szymon Giruć, inspektor nadzoru inwestorskiego Rejonowego Zarządu Infrastruktury we Wrocławiu, odpowiedzialny za kontakty ze stroną amerykańską.
Kolejnym etapem, nad którym prace potrwają jeszcze około roku, jest budowa potężnego magazynu paliw. Wojsko potrzebuje gigantycznych zasobów energii, dlatego powstaną dwa potężne zbiorniki, z których każdy pomieści pół miliona galonów płynu. Łączna pojemność obiektu sięgnie miliona galonów, co w przeliczeniu daje około czterech milionów litrów.
Magazynowany będzie tam specjalny rodzaj paliwa pola walki, oznaczony symbolem JP-8. Jest to uniwersalna nafta, którą zasilane są praktycznie wszystkie pojazdy wojsk sojuszniczych, od transporterów po czołgi. Kompleks paliwowy zostanie wyposażony w nowoczesne stanowiska umożliwiające szybki rozładunek zarówno z cystern kolejowych, jak i drogowych.
Wrocław otworzy niebo dla podniebnych gigantów
Świętoszów nie jest odosobnioną wyspą na mapie polsko-amerykańskich projektów obronnych. Inwestycje realizowane są w wielu regionach kraju, a jednym z najważniejszych punktów tej militarnej układanki staje się Wrocław.
W marcu tego roku wystartowały tam prace nad budową amerykańskiej bazy przeładunkowej, określanej oficjalnie jako Airport of Debarkation. Wojskowy port lotniczy zyska unikalne możliwości operacyjne, a zakończenie wszystkich tamtejszych etapów planowane jest na 2035 r.
Głównym założeniem wrocławskiej inwestycji jest dostosowanie lotniska do najwyższej kategorii w klasyfikacji lotniczej, czyli tak zwanego kodu F. W praktyce oznacza to, że infrastruktura będzie w stanie bez problemu obsługiwać największe maszyny transportowe na świecie.
Symbolem tych możliwości stanie się legendarny Lockheed C-5 Galaxy , amerykański podniebny gigant zdolny przewozić całe kolumny zmechanizowane na ogromne odległości. Aby to było możliwe, powstaje nowa płyta postojowa dla ciężkich płatowców, drogi kołowania oraz dedykowana płaszczyzna do bezpiecznego przeładunku amunicji i materiałów niebezpiecznych.
Wrocławski port cargo zyska nowoczesny terminal pasażerski, budynki administracyjne, pocztę oraz rozbudowaną sieć łączności. Żołnierze obsługujący lotnisko otrzymają do dyspozycji własny budynek noclegowy, stołówkę, pralnię, przychodnię medyczną oraz centrum sportowe.
Podobnie jak w Świętoszowie, ważnym elementem jest integracja z koleją, do połowy tego roku zakończy się budowa bocznicy łączącej lotnisko ze stacją Wrocław Zachodni, a na przełomie roku ruszą przetargi i prace nad kolejnymi płaszczyznami postojowymi.
Siatka baz pokrywa całą Polskę
Rozmach polsko-amerykańskich projektów infrastrukturalnych obejmuje kluczowe punkty strategiczne w całym kraju. Oprócz Dolnego Śląska, amerykańscy żołnierze zyskują nowoczesne zaplecze w Poznaniu, gdzie funkcjonuje już stały kompleks wojskowy.
Z kolei w Drawsku Pomorskim dynamicznie rozwija się zaawansowane centrum szkolenia bojowego oraz baza przygotowana dla 3,6 tysi. mundurowych. Prawdziwym lotniczym hubem staje się Powidz, gdzie wybudowano płytę postojową oraz hangary zdolne pomieścić ponad 50 śmigłowców, a także infrastrukturę koszarową dla 2,4 tysi. osób.
Swoje stałe punkty oparcia zyskują także siły powietrzne i specjalne. W Łasku rozbudowano bazę przeznaczoną dla bezzałogowców, natomiast fani działań niekonwencjonalnych otrzymali nowoczesną bazę operacyjną wojsk specjalnych w Lublińcu.
Uzupełnieniem tego systemu są dodatkowe obiekty operacyjne zlokalizowane na lotniskach cywilno-wojskowych w Krakowie-Balicach i Katowicach-Pyrzowicach, a także bazy w Mirosławcu oraz Dęblinie. Wszystkie te punkty połączone nowoczesną infrastrukturą transportową stworzą spójny system, który w razie konieczności pozwoli na błyskawiczny przerzut wojsk i sprzętu na całą wschodnią flankę Sojuszu Północnoatlantyckiego.
Dziennikarz Spider's Web, zajmuje się tematyką militariów i obronności. Jest pasjonatem lotnictwa, broni pancernej i miłośnikiem symulatorów. Pisze o nowych technologiach, takich jak broń hipersoniczna czy laserowa. Interesuje się historią konfliktów oraz Chin i Wietnamu w XX wieku. Dziennikarzem jest od 1998 roku. Pracował w Super Expressie, Gazecie Wyborczej, Purepc. Jest autorem trzech książek poświęconych wojnie w Wietnamie. Prywatnie interesuje się również fizyką, grami, kotami i kolarstwem górskim.