REKLAMA
  1. SPIDER'S WEB
  2. Technologie
  3. Militaria

4 scenariusze rozwoju wydarzeń w Ukrainie. Co będzie dalej? Od cudu nad Dnieprem po wojnę światową

Chociaż sytuacja w Ukrainie jest płynna, scenariusze nakreślone przez ekspertów kreują cztery prawdopodobne sposoby zakończenia wojny. W najlepszym razie Putin przegrywa bitwę o Kijów i wycofuje wojska. W najgorszym - czeka nas wojna światowa.

Wojna w Ukrainie. Cztery scenariusze zakończenia wojny
REKLAMA

Wojna w Ukrainie wywołała największy kryzys bezpieczeństwa w Europie od dziesięcioleci. Ale chociaż większość analiz słusznie koncentruje się na sytuacji bezpośredniej, równie ważne jest prognozowanie wielu możliwych trajektorii i skutków wojny.

REKLAMA

Istotne jest również przewidywanie skutków, jakie przyniesie ta wojna. To może być kluczowy krok w kierunku pomyślnego przezwyciężenia jej możliwych konsekwencji - podkreślają specjaliści z Atlantic Council, którzy przygotowali cztery możliwe scenariusz rozwoju sytuacji w Ukrainie.

Atlantic Council to założony w 1961 roku amerykański think tank zajmujący się stosunkami międzynarodowymi. Zarządza dziesięcioma ośrodkami regionalnymi i programami związanymi z bezpieczeństwem międzynarodowym i globalną gospodarką. 

Inwazja Rosji na Ukrainę: najnowsze spostrzeżenia i analizy od Atlantic Council

Oto 4 scenariusze rozwoju wydarzeń w Ukrainie.

Autorem analizy są Barry Pavel, Peter Engelke i Jeffrey Cimmino - wysocy rangą analitycy i dyrektorzy Scowcroft Center for Strategy and Security w Atlantic Council. Niżej przedstawiamy ich analizę dotyczącą dalszego rozwoju wydarzeń w Ukrainie.

Chociaż sytuacja w Ukrainie jest płynna, przedstawione tutaj scenariusze kreują cztery prawdopodobne sposoby zakończenia konfliktu. Nawet najbardziej pozytywna z tych możliwości, nazwana przez autorów "Cudem nad Dnieprem", pełna jest niebezpieczeństw. 

Scenariusz 1: Cud nad Dnieprem

W myśl tego scenariusza, Ukraiński, wojskowy i cywilny opór, wzmocniony pomocą defensywną ze strony członków NATO, pokonuje wszelkie przeciwności i hamuje postępy Moskwy, uniemożliwiając prezydentowi Rosji, Władimirowi Putinowi obalenie demokratycznego rządu Kijowa i ustanowienie marionetkowego reżimu. Determinacja i umiejętności ukraińskiego ruchu oporu doprowadzają do impasu na polu bitwy, który sprzyja obrońcom. 

Wkrótce dla Kremla staje się oczywiste, że Rosja zapłaci za swoje awanturnictwo wygórowaną cenę – przed nią będzie perspektywa ugrzęźnięcia w Ukrainie, połączonej z załamaniem gospodarczym i izolacją dyplomatyczną. 

Putin ponuro nakazuje wycofanie swoich wojsk. Ukraina pozostaje suwerenną demokracją, podczas gdy porażkę Moskwy przyspiesza wewnętrzne niezadowolenie, które już zaczęło się pojawiać w całej Rosji. 

Putin skupia się na rosnących, wewnętrznych zagrożeniach dla swojej władzy. Tymczasem NATO stoi w obliczu poprawy sytuacji w zakresie bezpieczeństwa, ponieważ Rosja jest skarcona, a Ukraina coraz bardziej zbliża się do Zachodu. 

Sytuacja bezpieczeństwa w Europie nie wraca jednak do przedwojennego status quo. Krótka wojna pochłonęła tysiące istnień ludzkich po obu stronach, pozostawia po sobie powszechną gorycz. I chociaż demokratyczna Ukraina wyjdzie z wojny nienaruszona, jeśli nie bez szwanku, jej wciąż niebezpieczny sąsiad stoi w obliczu niepewnej przyszłości, a rosyjski krajobraz polityczny znajduje się w punkcie zwrotnym. 

To, czy kraj będzie skłaniał się ku większemu autorytaryzmowi Putina, czy całkowicie od niego odejdzie, w dużej mierze zadecyduje o tym, jak Rosja zachowa się wobec resztą świata. 

Scenariusz 2: grzęzawisko

Po tygodniach intensywnych walk w Kijowie i innych dużych miastach Rosji udaje się obalić ukraiński rząd i wprowadzić marionetkowy reżim. Jednak ani siły zbrojne Ukrainy, ani ludność nie są gotowe do kapitulacji. Daleko od tego: zamiast tego, ludność szykuje szeroko zakrojoną, dobrze uzbrojoną i dobrze skoordynowaną rebelię przeciwko najeźdźcom

Chociaż regularne siły Ukrainy z czasem ulegają zmniejszeniu, a duże miasta, takie jak Kijów, są okupowane, zwycięstwo Rosji jest pyrrusowe. 

Porzucony rosyjski czołg

Powtarzając wzorzec widziany w innych miejscach na świecie, ukraińska rebelia powoduje stałe, wysokie straty ludzkie wśród agresorów, połączone z gigantycznymi kosztami utrzymania okupacji i operacji przeciwpartyzanckich.

Bolesne koszty są potęgowane przez zewnętrzne wsparcie dla powstańców, a kraje NATO zapewniają tajną, ale bardzo solidną pomoc wojskową ukraińskiemu ruchowi oporu. Konflikt drenuje skarbiec Moskwy i ostatecznie zmusza do wycofania się, po wielu aktach przemocy i zabiciu tysięcy cywili.

Putin i starsze rosyjskie elity zdają sobie sprawę, że doszły do własnego "momentu Breżniewa", przekraczając granice w dążeniu do maksymalistycznych celów na Ukrainie. 

 class="wp-image-2073739" width="580"
Zniszczony rosyjski transporter opancerzony

Tak jak sowiecki sekretarz generalny KC KPZR Leonid Breżniew poprowadził siły swojego kraju do długiej i kosztownej wojny w Afganistanie, tak Rosja, po raz kolejny rozpoczęła wojnę nie do wygrania, przysłowiowe grzęzawisko, które w historii uwięziło wiele potężnych państw. 

W oczach większości świata Rosja stała się państwem pariasów: Ukraina może być zdewastowana, ale prestiż Putina cierpi, a jego sytuacja w kraju staje się niepewna, ponieważ elity wątpią w jego osąd, a ludność wyraża gniew z powodu sytuacji gospodarczej Rosji i zmniejszonej pozycji globalnej (ban dla sportowców, artystów, graczy, sankcje itp.)

Scenariusz 3: Nowa żelazna kurtyna

Ukraina ostatecznie upada pod ciężarem rosyjskiej inwazji. Pomimo intensywnego sprzeciwu, siłom rosyjskim udaje się przejąć kontrolę nad krajem dzięki użyciu coraz bardziej ciężkiej broni i taktyki. 

Opór przeciwko marionetkowemu rządowi zainstalowanemu przez Putina jest wszechobecny, ale jest stłumiony z brutalną siłą i nie okazuje się wystarczająco silny, by stanowić poważne wyzwanie dla znaczących sił rosyjskich, które pozostają na Ukrainie. 

Nowa żelazna kurtyna opada w Europie Wschodniej, biegnąc wzdłuż granic państw bałtyckich na północy przez granice Polski, Słowacji, Węgier i Rumunii na południu.

Podczas gdy Rosja stoi w obliczu wysokich kosztów gospodarczych, Putin umacnia swoją wewnętrzną władzę, jeszcze silniej tłumiąc wewnętrzne różnice zdań. 

NATO jest bardziej zjednoczone w obliczu ośmielonej Moskwy, ale jest zmuszone zaakceptować fakt, że ma bardzo ograniczone możliwości odwrócenia straty Ukrainy. 

W następstwie kryzysu Szwecja i Finlandia dołączają do Sojuszu, aby wzmocnić swoje bezpieczeństwo przed odwetowymi planami Moskwy. 

Podobnie jak w przypadku pierwszej żelaznej kurtyny, nowa schizma w sercu Europy niesie ze sobą znajomą listę niebezpieczeństw i niepewności.

Wojska NATO i Rosji teraz wpatrują się w siebie zza nagle zmilitaryzowanej granicy, po raz kolejny niosąc perspektywę bezpośredniego konfliktu wywołanego przez przypadek lub celowo. 

Okresowe kryzysy bezpieczeństwa przypływają i odpływają, ponieważ Rosja wielokrotnie rozpoczyna dodatkowe militarne przygody i znacznie bardziej agresywne operacje wojny hybrydowej przeciwko sojusznikom NATO. 

Antagoniści przygotowują się do długiego, wyboistego starcia, bez wyraźnego wyniku i bez gwarancji pokojowego rozwiązania.  

Scenariusz 4: Wojna NATO-Rosja

Najbardziej niebezpiecznym scenariuszem dla przyszłości Europy i ładu światowego jest taki, w którym konflikt na Ukrainie przygotowuje grunt pod bezpośredni konflikt militarny między NATO a Rosją. Istnieje wiele ścieżek prowadzących do takiego wyniku, w tym:

  1. NATO mogłoby zdecydować się na eskalację swojego zaangażowania na Ukrainie np. poprzez próbę wprowadzenia strefy zakazu lotów lub innej formy bezpośredniej interwencji. Na razie Stany Zjednoczone i inni sojusznicy NATO odrzucili wprowadzenie strefy zakazu lotów – ale to może się zmienić, jeśli Rosja będzie nadal eskalować bombardowanie ludności cywilnej. Rosja byłaby zmuszona zdecydować, czy wycofać się, czy bezpośrednio zaangażować siły zbrojne sojuszu. Jeśli wybierze to drugie, znacznie wzrosłoby ryzyko eskalacji konfliktu zbrojnego między NATO a Rosją.
  2. Rosja mogłaby nieumyślnie uderzyć na terytorium członka NATO – na przykład poprzez nieprecyzyjne namierzanie lub błędną identyfikację celu (Rosja zaatakowała już cele w pobliżu granicy z Polską.) W miarę zmniejszania się zapasów precyzyjnej amunicji w rosyjskim wojsku, rośnie ryzyko takiego wypadku, prowadzącego do nieumyślnej eskalacji z NATO. Ten scenariusz oznaczałby początek bezpośredniego konfliktu, być może powietrze-powietrze lub powietrze-ziemia, w przygranicznych regionach Ukrainy. To z kolei może wywołać cykl uderzeń i kontrataków, prowadzących do otwartej wojny.
  3. Przerażająca perspektywa dotyczy możliwości, że Putin ma szersze plany wybiegające daleko poza Ukrainą. Jeśli siły rosyjskie zrobią szybkie postępy na Ukrainie i osiągną skuteczną kontrolę nad krajem, Putin może zwrócić uwagę na inne państwa z dawnej strefy wpływów ZSRR. 
  4. Oczywistymi kandydatami do przetestowania jego projektów i determinacji samego NATO byłyby państwa bałtyckie (wszystkie będące członkami Sojuszu). Putin może żywić przekonanie, że NATO ustąpi, jeśli zostanie przyciśnięte; NATO twierdzi, że będzie zwalczać każdą rosyjską inwazję wojskową na państwo członkowskie. 

Mgła wojny 

Wczesne dowody sugerują, że wojna ta obraca się na korzyść Zachodu z trzech powodów. Surowa agresja rosyjskiej inwazji i energiczny ukraiński opór zainspirowały powszechne poparcie dla Ukrainy w całej Europie. 

Wydaje się, że Rosja i Putin nie docenili zarówno determinacji Ukrainy, jak i globalnego oburzenia na Moskwę. Wreszcie, demokratyczne rządy po obu stronach Atlantyku dokonały dalekosiężnych wyborów politycznych – gospodarczych, finansowych, dyplomatycznych i bezpieczeństwa – które odzwierciedlają śmiałość celu i nowo odkrytą solidarność. 

Jednak świat pozostaje w niebezpiecznym i wysoce niepewnym momencie. To, co wydarzy się po tym konflikcie, jest takim samym znakiem zapytania, jak jak to, kiedy i gdzie kończy się walka. 

REKLAMA

Te cztery scenariusze odzwierciedlają prawdopodobne wyniki, ale nie wyczerpują wszystkich możliwości. Putin może zostać wzmocniony lub osłabiony w Rosji, w zależności od wydarzeń wewnętrznych (powszechne powstanie lub pucz) i zewnętrznych (wzmocnienie lub zmniejszenie przez Chiny poparcia dla samego Putina). Mógłby zaatakować Mołdawię czy Gruzję, a nawet spróbować wypełnić suwalską lukę między rosyjską, bałtycką enklawą Kaliningradu a Białorusią. 

Wojny, raz rozpoczęte, rzadko przebiegają według scenariusza. Częściej prowadzą zarówno walczących, jak i niewalczących nieoczekiwanymi ścieżkami, co czasami może zmieniać świat. Wydaje się, że rosyjska inwazja na Ukrainę ma zalążek takiego konfliktu. Nie wiadomo, jaki będzie jego wynik dla Ukrainy i świata.  

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA