Koronawirus  /  News

Zabrakło komputerów. Ponad milion uczniów w Polsce nie bierze udziału we wszystkich e-lekcjach

Zabrakło komputerów. Ponad milion uczniów w Polsce nie bierze udziału we wszystkich e-lekcjach

Ponad milion uczniów nie może w pełni uczestniczyć w zajęciach szkolnych prowadzonych przez Internet, a ponad 50 tysięcy w ogóle nie posiada w domu komputera. Takie dane pojawiły się w raporcie o wykluczeniu cyfrowym Polaków opracowanym przez Federację Konsumentów.

Rok 2020 postawił codzienność na głowie, zarówno dla dorosłych, jak i dla najmłodszych. Pandemia zakażeń koronawirusem pozamykała miliony ludzi w domach, zmuszając ich do przystosowania się do nowych warunków. Wielu pracowników musiało się nauczyć przynajmniej częściowej, a często całkowitej pracy zdalnej.

Dzieci i młodzież z kolei z dnia na dzień musiały zamienić budynek szkoły na komputer w domu. Zarówno uczniowie jak i nauczyciele nie byli przygotowani na ten krok, nie tylko od strony dydaktycznej, ale także od strony  technicznej. W niemal rok od początku programu nauczania zdalnego Federacja Konsumentów opracowała raport wskazujący, że nauczanie zdalne w obecnej formie poważnie pogłębia podziały w społeczeństwie.

Liczby nie kłamią – wykluczenie cyfrowe to poważny problem

Według raportu, na nauczanie zdalne w ubiegłym roku musiało przejść 4,6 mln uczniów i 1,2 mln studentów. Ani uczniowie, ani szkoły nie były na to przygotowane. Nagle okazało się, że wszyscy muszą korzystać ze swojego własnego sprzętu komputerowego i dostępu do internetu.

Raport wskazuje jednak, że 50-70 tysięcy uczniów nie ma w domu komputera czy tabletu, co oznacza, że nie ma żadnej możliwości uczestniczenia w zajęciach szkolnych. Z tych uczniów, którzy takowy sprzęt posiadają, co czwarty musi (czyli ponad milion uczniów) go współdzielić albo z rodzeństwem, albo z rodzicami pracującymi zdalnie. Zważając na to, że większość szkół prowadzi zajęcia mniej więcej w tych samych godzinach, w takich przypadkach dochodzi do sytuacji, w której albo jedno dziecko, albo drugie może uczestniczyć w zajęciach. Jednocześnie uczniowie, którzy mają nieograniczony dostęp do własnego komputera mogą swobodnie realizować program nauczania. Taki stan rzeczy potwierdzają także dyrektorowie szkół, z których aż 81 proc. brak odpowiedniego sprzętu uznaje za najpoważniejszy problem związany z edukacją zdalną.

Wykluczenie cyfrowe nie dotyczy tylko uczniów

Lektura raportu, do której zachęcam, może dla wielu osób przyzwyczajonych do codziennego „życia online” być prawdziwym szokiem. Jak się okazuje, w Unii Europejskiej poważniejsze wykluczenie cyfrowe niż w Polsce obserwowane jest jedynie w sześciu innych krajach (Portugalia, Grecja, Rumunia, Chorwacja, Bułgaria i Włochy). Przed nami jest 19 innych krajów. W grupie wiekowej 16-74 lata, ponad 15 proc. (4,51 mln) ludzi nigdy nie korzystało z internetu, przy czym aż 80 proc. z tej grupy stanowią osoby w wieku 55-74 lat. Więcej, 4,78 mln ludzi nigdy nie miało żadnej styczności z komputerem. Te dwie liczby tylko pozornie wzajemnie się wykluczają. Część użytkowników choć korzysta z Internetu np. za pomocą urządzeń mobilnych, nigdy nie korzystała z komputera.

Ankietowani uczestnicy badania najczęściej wskazują, że nie mają dostępu do internetu w domu, bo nie odczuwają takiej potrzeby (67,7 proc.). Jednocześnie dla 21,6 proc. barierę stanowi zbyt wysoki koszt zakupu komputera, a dla 14,7 proc. zbyt wysoki koszt dostępu do internetu.

Problem z dostępem do sprzętu komputerowego, ale także i do internetu jest w naszym kraju wyraźniejszy w mniejszych miastach i na wsiach i dotyczy głównie gospodarstw domowych o najniższych dochodach.

Autorzy raportu wraz z Web Foundation oraz A4AI zalecają rządom państw usunięcie podatków od danych, usług internetowych oraz podatku VAT od sprzętu umożliwiającego dostęp do internetu. W obecnej sytuacji, gdy dostęp do internetu jest dla wielu ludzi niezbędnym narzędziem pracy i nauczania, rządy powinny z pełnym zdecydowaniem zmniejszać bariery dla osób o niskich dochodach, co przełożyłoby się na zahamowanie procesu wykluczania cyfrowego.